GENERATIE 08 1620 – 1730
08.a1 HENRICK SANTEGOETS, zoon van Jan Henrick 07.a1, 1619 – 1675±
08.a2 JENNEKE SANTEGOETS, dochter van Jan Henrick 07.a1, ±1621-1703
08.a3 HEYLKE SANTEGOETS, dochter van Jan Henrick 07.a1, ±1626 – 1675±
08.a4 ARIKE SANTEGOETS, dochter van Jan Henrick 07.a1, 1629 – 1703
08.a5 MARYCKE SANTEGOETS, dochter van Jan Henrick 07.a1, 1633 – 1703+
08.a6 JAN SANTEGOETS, zoon van Jan Henrick 07.a1, ±1635 – 1687
08.b1 JENNEKE SANTEGOETS, dochter van Niclaes Jan 07.d1, 1628 – 1690±
08.b3 LAMBERT SANTEGOEDS, zoon van Niclaes Jan 07.d1, 1631 – 1705
08.b4 JAN SANTEGOETS, zoon van Niclaes Jan 07.d1, 1634 – 1695
08.b5 MARGRIET SANTEGOETS, dochter van Niclaes Jan 07.d1, 1637 – 1677+
08.b6 CATELIJN SANTEGOETS, dochter van Niclaes Jan 07.d1, 1639 – 1663+
08.c1 JAN SANTEGOETS, zoon van Henrick Jan 07.d3, 1663 – 1672
08.d1 ALEYDA SANTEGOETS, dochter van Adriaen Jan 07.d5, 1644 – 1691
08.d2 ANNA SANTEGOETS, dochter van Adriaen Jan 07.d5, 1647 – 1717
08.d4 JENNEKE SANTEGOETS, dochter van Adriaen Jan 07.d5 , 1655 – 1701±
08.e1 MARIA SANTEGOETS, dochter van Goyaert Jan 07.a6, 1645 – 1683
08.e3 JAN SANTEGOETS, zoon van Goyaert Jan 07.d6, 1649 – 1717
08.f2 NICLAES SANTEGOETS, zoon van Henrick Adriaen 07.e1, 1632 – 1702
08.f3 ANNA SANTEGOETS, dochter van Henrick Adriaen 07.e1, 1635 – 1701
08.f5 LAUREYS SANTEGOETS, zoon van Hendrick Adriaen 07.e1, 1639 – 1679+
08.f6 JAN SANTEG0ETS, zoon van Hendrick Adriaen 07.e1, 1643 – 1676+
08.g2 MARIA SANTEGOETS, dochter van Henrick Roelof 07.h04, 1634 – 1673+
08.g3 JAN SANTEGOETS, zoon van Henriok Roelof 07.h04, 1637 – 1687
08.g5 GOMMERT SANTEGOETS, zoon van Henrick Roelof 07.h04, 1642 – 1695
08.h1 JAN SANTEGOETS, zoon van Evert Roelof 07.h05, 1635 – 1692
08.h3 PETER SANTEGOETS, zoon van Evert Roelof 07.h05, 1642 – 1694
08.h4 GOELKE SANTEGOETS, dochter van Evert Roelof 07.h05, 1645 – 1683
08.h6 HENDRICK SANTEGOEDS, zoon van Evert Roelof 07.h05, 1651 – 1730
08.j3 ROELOF SANTEGOETS, zoon van Jan Roelof 07.h07, 1660 – 1692
08.j5 ANDRIES SANTEGOETS, zoon van Jan Roelof 07.h07, 1669 – 1695
08.k1 GOYAERT SANTEGOETS, zoon van Adriaen Roelof 07.h10, ±1691 – 1709
08.m1 MARIA SANTEGOETS, dochter van Hendrick Jan 07.g1, 1659 – 1722
08.n1 ANDRIES SANTEGOETS, zoon van Goyaert Jan 07.g2 , ±1636 – 1678+
08.o1 AERT SANTECOETS, zoon van Andries Jan 07.g4, ±1640 – 1661
08.p1 DIRCK SANTEGOETS, zoon van Adriaen Peeter 07.c3, 1653 – 1716
08.p3 JENNEMARIA SANTEGOETS, dochter van Adriaen Peter 07.c3, 1658 – 1728+
08.p4 GEERTIEN SANTEGOETS, dochter van Adriaen Peter 07.c3, 1662 – 1730+
08.q1 JAN SANTEGOEDS, zoon van Aert Adriaen 07.f4, ±1654 – 1740
08.a1 HENRICK SANTEGOETS
08.a1 HENRICK SANTEGOETS, zoon van Jan Henrick 07.a1
Gedoopt : in Boxtel in oktober 1619 , overleden : rond 1675.
Gehuwd : op 24 januari 1644 in Boxtel met Barbara, dochter van Herman Peter Denis. Zij overlijdt rond 1665.
Kinderen :
09.a1 Barbara, gedoopt in Boxtel op 15 november 1644.
Er zijn twee huwelijksakten welke betrekking lijken te hebben op het huwelijk van Henrick. In het pastoorboek staat in 1644 1 :
‘ (januarius) 10 : Sponsalia
Henricus Joannis Santegoits et Barbara Hermani
habita prius dispensatione super 4 gradu consanguinitatis.
(januarius) 21 : Matrimonium ‘
(Ondertrouw op 10 januari, dispensatie voor bloedverwantschap in de vierde graad en huwelijk op 21 januari.)
In het schepen trouwboek lezen we echter 2 :
‘ Actum den tweeden october 1656. Coram van Hall ende van Lille, schepenen, syn getrouwt Hendrick Santegoets ende Barbel Hermens Peeters.‘
Aangezien in november 1644 een dochter wordt geboren is de eerste akte kennelijk juist.
In het Verpondingeboek van Boxtel, welke in de jaren na de Vrede van Munster (1648, einde van de Tachtigjarige Oorlog) is aangelegd, komt Henrick uitvoerig voor onder
‘Cleynder Liempde‘ 3 :
‘ een teulhuys met den hoff
desselffs lant by ’t huys, 2 lopen 25 roeden ………………………………….. 1 – 13 – 12
Achter ’t Bosch, 2 lopen 10 roeden …………………………………………….. 1 – 9 – 12
Heuvelacker, 2 lopen 16½ roeden ……………………………………………… 1 – 11 – 8
Hoogenacker, 3 lopen ………………………………………………………………. 2 – 0 – 8
Dyck acker, 2 lopen 7½ roeden ………………………………………………… 1 – 9 – 0
Evert Stoppelen, 1 mergen 39 roeden …………………………………………. 9 – 11 – 8
Nieulant, 1 lopen 44 roeden …………………………………………………….. 0 – 12 – 14
op Elteren, 1 mergen 2 lopen 20 roeden ……………………………………… 5 – 13 – 6
Hoogh acker, 2 lopen 47 roeden…………………………………………………. 1 – 19 – 12
Hoffken, 1 lopen 31 roeden………………………………………………………. 1 – 2 – 0
Braeck, 1 mergen 5 lopen 35 roeden…………………………………………… 7 – 18 – 0
Lancx de Path, 25 roeden…………………………………………………………. 0 – 3 – 4
Dommelhoy in Beerenbeempt, 1 mergen 5 lopen 35 roeden………………. 5 – 18 – 6
Dommelhoy mt Ronbeemptjen, 2 lopen 35 roeden………………………….. 1 – 7 – 10
Dommelhoy tot Onroy, 5 lopen 12 roeden…………………………………….. 2 – 13 – 0
Slechten inde Prange, 1 morgen 1 lopen 15 roeden…………………………. 1 – 16 – 19
Slechten inde Steege Veldre, 2 morgen 42 roeden…………………………… 3 – 5 – 0
Koewey in d’Ospelteren……………………………………………………………… 1 – 12 – 0
Dries inde Evert Stoppelen……………………………………………………….. 1 – 4 – 0
Koewey in Hulsel…………………………………………………………………….. 11 – 0 – 0
Dries by t huys………………………………………………………………………. 1 – 0 – 0
Hey………………………………………………………………………………………. 0 – 13 – 0
¾ part hout inde Steege ende Prange……………………………………………. 0 – 15 – 0
Weyveldeken by Velder………………………………………………………………. 0 – 12 – 0
63 – 1 – 4
In mei 1650 vindt de benoeming plaats van Henrick Jan Santegoets als contributie setter tot Cleyn Liempt.4 Ook in 1651 en 1652 wordt hem die functie toebedeeld.
In 1654 koopt zijn vader voor hem in Lennisheuvel ‘ de hellicht van een stuck heylants genoempt de Dorsinge ‘.5
Verdere bezitsuitbreiding komt voor in 1655 en 1657 door aankoop van respectievelijk ‘ een stuck ackerlants ‘ in Roondt, ‘ onder laste van hier vuyt jaerelycx aende vercooperen daer vuyt te vergelden drie loopen roggen ende twee loopen boeckweyt ‘, welke met 125 gulden kan worden afgekocht.6 In laatsgenoemd jaar verwerft hij ook nog ‘ een stuck ackerlants groot ontrent een loopensaet ende dartich roeyen, gelegen binnen deser heerlyckheyt Lyempde inden hertganck van Vrelickhoven ‘.7
Door middel van een openbare verkoping doet Hendrick in 1658 afstand van enkele stukken land 8 :
‘ Onder conditie ende voorwaerden hier naebeschreven soo sal Hendrick Jan Santtegoets naer voorgaende veijlinge ten hoochsten ende ten schoonsten voor eenen ygelyck vercoopen de twee hellichte van een stuck ackerlant genaemt den Hoeffve onder de Runt, ….. ende sal dye voorscreven vercooper eerst vercoopen deene hellicht vant Au lant oostwaerts, met de hellicht vant Nieu lant suytwaerts, tsamen groot ontrent ses loopensaet oft soo groot ende cleyn etc.
Item daernaer dye wederhellicht in der groote ende toebehoorten als dye voorscreven ander hellicht, onder last dat dit Nieu lant het achterste Nieu lant sal moeten weegen ende het Ouwlant yder syn selven.
Item sal alnoch vercoopen de twee ende een halff sevenste gedeelte onbedeylt van seeker houtvelt geneempt de Geelders, gelegen inde hertganck van Munsel, ….. onder de laste dat den koopere van dit parceel den iersten houwtyt eens sal moeten leveren twee hondert reys ten Boss op de Geerlyngs brugge int lantwijss, anders los ende vrij.
Dye voorscreven vercooper sal dye parceelen vercoopen met carolus gulden tot 20 st. ’t stuck oft die weerde daervoor te betaelen in goeden hollanssen gelde ende egeene mindere munten als schellinge te willen ontfangen, den onraet gereet by den hoochsele ende de principaele penninge by de veste.
Item het voorscreven parceel sal staen ten wynceope soo deselve ten beurden aff gemeynt sal worden, op elcken gulden eenen stuyver, te betaelen by de naebeschreven coopers, maer te beceeren naer geliefte vande voorschreven vercooper, mitsgaeders betaelen van yder parceel eenen ducaton tot scryffgelt.
Item de voorschreven parceelen sullen staen ten hoochsele op van heden over acht daegen ontrent twee uren naer den middach, met een eyndeken bernender kerse ten dese huyse middelertyt, ende soo lange de kerse bernen sal, salmen moeten slaen luttel off veel, doende elcken slach twee gulden halff ende halff dienende naer auder gewoonten.
Item den voorschreven vercooper sal dye parceelen vesten voor heeren schepenen van Boxtel binnen tyt van acht daegen naer den hoochsele oft op al sulcken daegen als den vercooper den coopere bestemmen sal, ende sal den coopere opden selven daege gehouden weesen te compareren ende den inhout deser voorwaerde te voldoen ende sal den cooper behoorlycke waranscap doen.
Item dye naebeschreven cooperen sullen aenstons het houtvelt aenveerden ende het ackerlant t’oixt aende stoppelen, ende dye weycanten te Sinte Jacob, alles eerstcomende.
Item sal den cooper de penningen promptelyck moeten voldoen ende betaelen onder parate executie, ende voorts naer allen voorwaerden recht sonder erch ofte list.
Op heden den 18e january 1658 heeft Dierck Willem Leuwen dye voorschreven ieerste coop ten beurden aft gemeynt voorden somme van vier hondert ende sestich, geloevende de voorwaerden in alles te voldoen ende slaet acht slagen. Idem twee.’
In hetzelfde jaar 1658 , in het najaar, treffen we Henrick bij de notaris aan9 :
‘Comparerende voor mij ondergeschreven openbaer by den Edele Raede van Brabant geadmitteert notarius binnen de vryheyt Oirschot residerende, ende de getuygen naergenoemt, die eersaemen Henrick Jansen Santegoets, out ontrent 38 jaeren, wonende tot Boxtel, … ( en enkele personen uit Liemde), dije welcke ter instantie vande momboirs ende tuteuren over d’onmundige kinderen wijlen Lenaert Gerits vande Laeck hebben verclaert, attesteert ende geconfirmeert met presentatie van eede des noodich ende versocht wesende te presteren, voor waerachtich hen attestanten seer wel kennelijck ende indachtich te wesen hoe dat sij attestanten opte negenste dach der maent september 1658 ontrent een ure naemiddach sijn gecomen beneffens een groot getal van mensen, reysende te voet ende kerren op een cleyn heijken gelegen tusschen den dorpe van Bladel ende het Castersche watermoleke, reijsende over een voetpat ontrent twee roeijen weeghs buijten het kerspoor waer door den treijn van hen byhebbends kerren waren passerende, en omsiende hebben gesien dat een voerman sittende op een kerre den voetpat, waer over dat sij attestanten ende andere voetgangers waren passerende, met sijn pert seer snellijck lopende opge…den aenquaem, seggende oversulcx den tweede attestant tegen den iersten attestant “wijct”, ende alsoo het pert soo nae bij henlieden was, soo stiet den tweeden attestant den iersten attestant met syn hant vuijt den voorschreven pat vander hant, ende den tweeden attestant spronck snellijck ter hant vuijt den selven wech, met soodanige perijkel nochtans, dat den naeff vande kerre aen sijn klederen was rakende, dat het smeir daer aen bleeff hangen.
Ends soo vort jagende den voetpat in, hebben sij attestanten gesien dat hij een vrouwe met naeme Lysken Peter Schuttiens, weduwe wylen Lenaert Peter vande Laeck inden voorschreven voetpat met het pert ende kerre heeft overreden ende ter neder ter aerden gejaecht ende daer bij comende hebben bevonden het rechtse been boven de knie geheel by stucken ende gebroken, dat de beenderen daer myt waeren stekende, behalvens andere inwendige quetsuren, want sij attestanten saegen dat sij onder het pert was rontomme tuijmelende, ende alsoo ter aerde bleeff liggen, jammerlyck schreijende ende weenende, ende alsoo het bijwesende geselschap was roepends dat men hem soude vast houden ende dat hij de vrouwe soude mede voeren dye hij soo hadde overreden, joech al voort sonder daer nae te willen hooren.
Item verclaeren sy attestanten dat sy nyet en hebben gehoort dat den voorschreven voerman oeijt eenige waerschouwinge heeft gedaen om sich te wachten, maer al stilswijgende gejaecht. Allen eren redenen van welwetent hoe dat sij attestanten tgeene voorschreven staet alsoo hebben sien geschieden ende daervan noch goede ende verse memorie syn hebbende ende bereet sijn tselve voor allen heeren hoven, wetten ende gerichte met solemneelen eede bereet syn te renoveren ende herkennen consenterende etc.
Actum Liempde voorschreven desen 29 november 1658 ten overstaen van Evert Peters ende Henrick Martens als loffwerdige getuijgen hyer over geroepen ende gebeden.’
In 1659 verkoopt de familie van Hendrick in Munsel een stuk land, deels akker, deels groes, 4 loopensaet akkerland ‘de Pickenacker‘ en een perceel nieuw hei land.’ 10
Hendrick zelf koopt in Liempde ‘ een stuck hooylants gelegen inden hertganck van Casteren ter plaetsche genoemt Kerckhoff ‘.11
Enkele goederen heeft Henrick samen met anderen in bezit en in 1663 worden die goederen verdeeld. Henrick krijgt daarbij 12 :
in Klein Liemde :
‘– een stuck erve, wesende eensdeels ackerlant ende eensdeels weylant met de halffve schure soo dye is afgepaelt,
– item alnoch de schaepskooye metten peertstall, alles opde voorschreven erve staende, groot ontrent acht loopensaet, …..
-item alnoch een stuck ackerlants genoemt de Braeck, …..
– item alnoch een stuck ackerlants genoempt de Opelteren, …..
-item alnoch een stuck ackerlants genoempt d’Everts Stoppelen, …..
– item alnoch een stuck ackerlants genoempt den Hoogenacker, …..
– item alnoch een stuck wey ende heylant genoempt Hulser, gelegen binnen de heerlyckheyt Lyempde, ‘
in Onrode : ‘- een stuck hooylants genoempt den Swart poell, …..‘
in Liemde : ‘– een stuck hooylants gelegen ter plaetse geheeten inde Steghvelden, …..’
in Vrilckhoven : ‘- een stuck hooylants, …..
– item alnoch de hellichte van vyff dachmaeten hooylants inde Berebeempen, …..’
in de Bergh : ‘- een stuck heylants genoempt de Groote Heij, …..‘
in Klein Liemde : ‘– een stuck heylant, …..
– item alnoch een stuck heylants, …..
– item alnoch een halff ploegh erffrecht opde gemeynte van Kempen.
Onder laste van hier vuyt te vergelden twee ende dertich st. chyns aende heere van Boxtel in vyff verscheyde texten. Item een vastelavont hune. Item twee pont drye quart wasch, alles aende heere van Boxtel. Item alnoch de hellicht van twintich loopen rogge ende de hellichte van drye malder garste jarelycx aen het cappittel alhier.’
In 1664 wordt Barbara, de vrouw van Henrick, ziek en maken de echtelieden een testament.13
‘Inden naeme ons Heeren, amen.
Byden inhouden van dese iegenwoordige openbaere instrumente van testamente sy kennelyck eeniegelyck, hoe dat op heden sestien daegen inne januario des jaaers naerde geboorte des selffs ons Heeren sestienhondert vierendetsestich voor my openbaer gheadmitteert notarius ende geloofwerdige getuijgen ondergenoempt inne eygen ende propre persoone sijn verschenen ende gecompareert die eersaeme Handrick Janssen Santegoets ende Barbara dochtere Herman Peter Denis, wittege beddegenooten ende ingesetenen der baronnye van Boxtel onder den hertganck van Cleynder Liemd, die voorschreven Handrick Janssen gesondt, gaende, staende, maer de genoemde Barbara cranck te bedde liggende, nochtans haer volle verstandt, memorie ende allen hare vyff sinnen wel machtich ende volcomelyck gebruyckende gelyck ons ondergeschreven ende eenieder die haer aenschouwde genochsaem was blyckende, die welcke overdenckende ende voor ooghen hebbende die broosheyt der menschelycker natuere, die seeckerheyt vander doot ende onsekerheyt vande ure der selver, hebben uyt henne vrye wille onbedwonghen ende onverleydt van malkanderen gemaeckt ende geordineert hun testament, leste ende uyttersten wille inder forme, vuegen ende manieren hier naer volgende.
Inden iersten bevelen ende recommanderen sy testateuren henne zielen soo wanneer die uijt de sterffelycke leven sullen geroepen werden inde oneyndelycke genaede van Godt Almachtich henne Scepper ende Salichmaecker ende hare doode lichamen der aerde ende christelycke begraeffenisse.
Comende voorders tot dispositie van henne tytelycke goederen maecken ende legateren sy testateuren die eene aenden anderen te weten aenden langhstlevende van hun beijde soo wijen dat gevallen sal ten vrijen wille die somme van vijffthien hondert guldens eens, ieder gulden tot twintich stuyvers te rekenen, ende dat met intentie ende onder laste dat den langhstlevende uyt de vyffthienhondert guldens sal schuldich ende gehouden wesen Barbara hender beyder eenige dochtere soo wanneer die tot den houwelyck ofte andere eerlycke ende geaprobeerde staedt sal gecomen wesen, tot onderstant vande selve staedt uytte reijcken die somme van vyffhondert guldens eens, ende de resterende eendusent guldens gebruycken tot betaelinghe van henne wittighe schulden, staende desen houwelyck gemaeckt. Ende sal den lestlevende dese penningen mogen vinden op hender beyder erffelycke goederen daer sij testateuren met vollen recht meester aff sijn, soo ende gelyck dat den langhstlevende orbaerlyckste bevinden sal, sonder gehouden te wesen eenich decreet oft authorisatie van schepenen daer toe te versoecken, maer sal den coperen oft crediteuren daer van uyt crachte deses doen alsulcken versekeringe ende bewaernis als daertoe naer recht werdt vereyscht, niet min ofte meer dan off sy testateuren noch beyde in leven waren ende sulcx met vollen bedde waren doende.
Bovendyen maecken sy testateuren alnoch aen Barbara henne eenige dochtere tot haer houwelyckx goet ofte uijtsetsel een bedde met syn toebehoort, een kiste, eenen sack roggen jaerlijckx, omtrent vyffentwintich ellen nieuw pelleu dat sy testateuren tegenwoordich gemaeckt hebben, welcke partyen den lestlevende insgelycx sal gehouden wesen aende gemelte Barbara uyttereycken soo wanneer die ten houwelyck ofte andere eerlycke staedt sal gecomen wesen.
Ende allen henne voordere erffelycke ende erffhaeffelycke goederen willen sy testateuren dat den lestlevende tochtsgewyse sal blyven besitten ende gebruijcken, met sulcken intentie nochtans ende macht, dat den lestlevende soo lange die ongetrouwt blijft ende hem niet weder begeeft tot anderen houwelijck, de selve goederen wel sal mogen heffen ende leggen tot proffijt van hender beyder dochtere ende vorders niet, deselve hender beyder dochtere voor henne enich ende universeel erffgenaem verclaerende, ende in allen henne naerte laten goederen pleno institutionis jure instituerende.
Allen dwelcke voorschreven staedt verclaerden die testateuren te wesen henne leste ende uyttersten wille die sy begeerden dat in vuegen voorscreven sal naergecomen, onderhouden ende achtervolcht worden, syn volcomen cracht, macht ende effect sorteren, tsy by forme van testament, codicille, gifte oft donatie die men noempt ter saecke vander doot ofte andersints anders gelyck die alderbest naerden goedertieren rechte soude mogen oft connen bestaen, alwaert oock soo dat alle solemniteyten naer rigeur van recht tot een solemnele testament vereyscht hierinne niet volcomelyck en waeren onderhouden, oock niettegenstaende eenige costuymen, privilegien oft landtrechten ter contrarie, versoeckende hier van door my notario gemaeckt ende gepasseert te worden instrument notariael inne behoorlycke forme.
Aldus gesciedt ende gepasseert ten woonhuijse der voorscreven testateuren staende binnen de baronnye van Boxtel onder den herdtganck van Cleynder Liemd, ter presentie ende overstaen van . . . (etc. ) ‘
(Handtekening) Handrick Jans Santegodts
Dit merk stelde …….. Barbara testatrice verclaerende niet te connen scrijven.
Over Barbara vernemen we verder niets meer, dus kennelijk is zij spoedig na dit testament overleden. Henrick komen we in het najaar tegen bij een publieke verkoping, alwaar hij de volgende spullen koopt 14 :
‘ een cuypke ……………………………………………………………………… 4 st 2 oort,
yserwerck ……………………………………………………………………….. 13 st.
snymes …………………………………………………………………………….. 1 st. 2 oort ‘
In januari 1665 koopt hij een aantal bomen in Liemde.15
In juni van dat jaar wordt Hendrick ziek en laat als weduwnaar een testament vastleggen 16 :
‘ Compareerde voor ons schepenen naerbeschreven Handrick Jan Santegoets, weduwnaer ende lancxtlevende van wijlen Barbara syne huysvrouwe, de welcke sieck van lichaem te bedde liggende maer nochtans sijn verstant, will ende memorie wel machtigh ende gebruyckende, heeft gemaeckt dit sijn testamente, leste ende uyterste willen, ende dat in voegen hier naer volgende.
Inden iersten maeckt ende legateert die voorschreven testateur aen Dirck Elens sijnen dienstknecht het beste peert.
Item maeckt ende legateert alnoch aen Handricxen Huijberts sijne dienstmaeght de beste koeij mett het blaert kalff, een jaer oudt, ende dat beijde voor hunnen getrouwen dienst aen hem testateur bewesen.
Alle ’t welcke vooscreven is verclaerde de testateur te wesen sijn testament, leste ende uijterste willen, willende ende begerende tselve naer sijne doot sal werden achtervolght.
Ter presentie van … (etc.) ‘
Waarschijnlijk is Henrick spoedig hierna overleden. Bij de erfdeling van de goederen van zijn ouders, welke in 1671 plaats vindt, gaat zijn deel rechtstreeks naar zijn dochter Barbara.4
1 Boxtel 2 2 Boxtel 19 f.15 3 Boxtel Gem.Arch. Verpondingen F2 Cleynderliempde f.19 4 Boxtel R.13 f.98 e.a. 5 Boxtel R.98 f.212 6 Boxtel R.99 f.5v 7 Liemde R.39 dd.1657-04-04 8 Boxtel R.163 dd.1658-01-18
9 Not.5114 f.115 10 Boxtel R.99 f.160 11 Liemde R.39 dd.1659-07-12 12 Boxtel R.100 f.50 13 Boxtel R.52 f.1 14 Liemde R.75 dd.1664-l0-14 15 Idem dd.1665-0l-15 16 Boxtel R.103 f.16v
naar Top
08.a2 JENNEKE SANTEGOETS
08.a2 JENNEKE SANTEGOETS, dochter van Jan Henrick 07.a1
Geboren : rond : 1622 , overleden : in Boxtel op 18 november 1703.
Niet gehuwd.
Jenneke komen we tegen in 1659 als de familie een stuk land verkoopt 1 en vervolgens in 1671 bij de erfdeling 2. Daarna volgt in 1687 de aankoop van een teulland in Luissel 3 en in 1688 de verkoop van twee akkers, eveneens in Luissel 4.
In 1694 maakt zij haar testament 5 :
‘In de naem des Heeren, amen.
By den innehouden van desen openbaeren instrumente sy kont ende kennelijck eenen ijgelijck dat op heden den 28e mei 1600 vier ende tnegentigh nae noen, de clocke ontrent twee uren, compareerde voor mij openbaer byden ed. Rade van Brabant in Sgravenhage geadmitteert notaris binnen de baronij van Boxtel residerende ende de getuijgen naergenoemt, Jenneke Jans Santegoets, bejaerde dochter, wonende onder den hertganck Onroij, gaende ende staende, haer verstant, redenen ende memorie machtigh soo uijterlijck scheen ende bleeck, de welcke overdenckende de broosheyt des menschelycken levens ende datter niet seeckerder en is dan van eenmael uijt dese werelt te moeten gescheyden, edoch onseecker de ure van dien ende willende oversulcx soo veel doenlijck die onseeckerheijt voorcomen met dispositie haerder tydelijcke goederen, haer by Godt Almachtigh op dese werelt verleent alvorens haere siele soo wanneer de selve uijt haer sterffelyck lichaem scheyden sal, bevelende inde ongrondelijcke bermhertigheyt van Godt Almachtigh, ende haeren lichaem den aerde de cristelycke begraevinge.
Ende comende ter dispositie haerder goederen verclaerde uijt haeren vrijen ende onbedwongen wille sonder inductie ofte persuatie van imanden maer uijt merckelijcke redenen haer moverende tot haere eenige ende universeele erfgenaemen genomineert ende geinstitueert te hebben met vollen recht van institutie, Ariken weduwe Jan Roeloeffs Santegoets, Marie getrout met Jan Hendricx ter Aa haere susters, de kinderen Jan Jansen Santegoets haren broeder saliger, de kinderen van Peter Ansems van Thuijl tot haeren getraut geweest met die suster (Heylke), mitsgaders de kinderen van Barbara Hendrick Santegoets, getrout met Aert Habraken, te weeten de voorscreven Ariken tot eenige erfgenaem als eerst in een stuck ackerlants groot ontrent vier lopense genaemt de Strepen ende gelegen ander den hertganck Cleynder Liemde. Item in een stucxken lants groot ontrent dartigh roeijen, d’Erfstoppelen genaemt ende het seste part in de Hout Hulsser genaemt. Oock die twee parceelkens gelegen als vooren ende laetstelijck in een half heijveltje genaemt de Darssinge onder Lenshenreel gelegen.
Ende Marie voornoemt tot erffgenaem int halff huys met het driesken daer by gelegen. Item in een derdepart in eenen hoybeemt, alle die perceelen gelegen ander den hertganck Munsel.
Ende de kinderen van Jan Jansen Santegoets tot erfgenaemen inden Elsacker, gelegen tot Munsel, als mede in haer porssike in Helder. Justa additio : onder last van bier vyt te moeten betaelen alle de chijnsen die sij testatrice aen de heer van Boxtel is verschult of jaerlycx is geldende.
Ende de kinderen van Barbara voornoemt haer broederen saliger dochtere tot erffgenaemen inde helfte van een mauwersse teulant oock tot Munsel in d’Elsbroeck ende noch inde helfte van eenen hoijbeemt gelegen tot Casteren.
Ende de kinderen van Peter Ansems van Thuyl tot haeren getrout geweest met haer testatrices suster als voorschreven, tot erffgenaemen in beyde voren voorschreven Haelder wederhelften omme allet voorige bij haere geïnstitueerde erfgenaemen rustelijck ende vredelijck in volcomen eijgendomme bij ider tsyne aenvaert ende beseten te werden, behoudelyck nochtans dat Barbara haer leven langh sal hebben ende genieten de incompste vant geene aen haere kinderen hier bevorens is gemaeckt.
Ende oft geviel dat haere susteren Ariken ende Marie voor haer testatrice mochten comen te sterven, dan haere portien aen hen gemaeckt te devolueren op de kinderen ofte kintskinderen ende alsulcx de doode hant alomme met de levende te deelen, mits dat haere voornoemde geinstitueerde erfgenaemen gehouden ende verplicht sullen blyven aen Marie dochtere Aert Habraken ende Barbara uyt te reycken ende te betaelen de somme van vyfftich carolus gulden, dselve de dochterke voors soo veel dees nou aen haer prelegaterende by desen.
Des soo is haer testatrices expressen wille ende begeren, dat de incompste van haerder aller goederen ten tyde haerder aflyvigheyt te goet synde, byden anderen sullen versaemelt werden en die dan by haere voorschreven erffgenaemen sullen werden uijtgereyckt aen die sy haer sal aenwijsen. Allet geene voorschreven uijt den monde vande testatrice oprechtelijck ontworpen, verclaerde tselve te wesen haer laetste ende uijtterste wille, …(etc.) ‘
Jenneke is volgens het begraafboek in 1703 overleden 6 :
‘ 21 november obijt Joanna Joannis Santegoets, celebata, Cleinliempt.‘
Bij de taxatie welke een maand later plaats vindt worden haar bezittingen in Munsel getaxeert op 523 gulden en 5 stuiver.7
1 Boxtel R.99 f.160 2 Boxtel R.103 f.16v 3 Boxtel R.112 f.23v 4 Idem f.40 5 Not.419 f.187 6 Boxtel 5 7 Boxtel R.137 f.212
naar Top
08.a3 HEYLKE SANTEGOETS
08.a3 HEYLKE SANTEGOETS, dochter van Jan Henrick 07.a1
Geboren : rond 1626 , overleden : rond 1675.
Gehuwd : omstreeks 1649 met Peter, zoon van Ansem van Tuyl.
Deze is na Heylke overleden.
Kinderen : o.a. Ansem.
De doop van Anselmus in 1650 is eerste vermelding van Heylke. In 1659 volgt de tweede als haar familie enkele goederen verkoopt1 . Vervolgens wordt zij genoernd bij de erfdeling in 1671 2 en bij de verkoop van het ‘Cleyn Hulserke‘ aan zus Arike in 1672 3. In 1685 verkoopt Peter als weduwnaar een heiveld 4 en tot slot worden de kinderen uit dit huwelijk nog genoemd in bovenstaand testament van Jenneke 5.
[1] Boxtel R.99 f.160 [2] Boxtel R.105 f.16v [3] Idem f.33v [4] Boxtel R.111 f.44 [5] Not.419 f.187v
08.a4 ARIKE SANTEGOETS
08.a4 ARIKE SANTEGOETS, dochter van Jan Henrick 07.a1
Gedoopt in Boxtel op 8 feb. 1629, overleden in Boxtel op 26 november 1703
Gehuwd in 1655 met Jan zoon van Roelof Andries Santegoets 07.h07 . Zie aldaar.
08.a5 MARYCKE SANTEGOETS
08.a5 MARYCKE SANTEGOETS, dochter van Jan Henrick 07.a1
Gedoopt : in Boxtel op 4 feb. 1655 , overleden : na 1705.
Gehuwd : op 28 juni 1660 in Boxtel met Jan, zoon van Hendrick Teraa.
Deze is voor 1703 overleden,
Kinderen : Engelke e.a.
In 1659 verkoopt de familie een aantal bezittingen en daarbij wordt Marycke natuurlijk ook genoemd.1 Haar huwelijk, op zeer jonge leeftijd, komt in 1660 in het schepentrouwboek voor 2:
‘ Jan soone Hendrick Teraa en Maria dochtere Jan Hendrick Santegoete versoecken haere drie sondaeghse proclamatien ende dat deselve verclaert hebben te wesen vry persoen ende malcanderen in bloede niet en syn te staen, soo syn hunne roepen toegestaen ende verwillugt. Actum den 12e juny 1660.
Nae dat de drie sondaeghee preclamatien sonder belet zyn gegaen soo syn deselve bovenstaende persoonen getrouwt desen 28e juny 1660.‘
In 1671 vindt de erfdeling van de goederen van haar ouders plaats.3 Verdere vermeldingen komen voor in het testament van zus Jenneke 4 in 1694 (beide echtelieden leven dan nog) en bij een taxatie in 1705, waarbij Marycke als weduwe een belendend perceel bezit 5.
1 Boxtel R.99 f.160 2 Boxtel DTB.19 3 Boxtel R.103 f.16v 4 Not.419 f.187v 5 Boxtel R.137 f.212
naar Top
08.a6 JAN SANTEGOETS
08.a6 JAN SANTEGOETS, zoon van Jan Henrick 07.a1
Geboren : rond 1635, overleden op 22 oktober 1687 in St.Michielsgestel.
Gehuwd : op 29 januari 1668 in Boxtel met Maria, dochter van Jan Joost van Akeren. Zij is overleden rond 1710.
Kinderen :
09.b1 Mechteld, geboren rond 1669.
09.b2 Maria, geboren rond 1671.
09.b3 Maria, gedoopt in St.Michielsgestel op 13 sep. 1673.
09.b4 Angela (Engel), gedoopt in St.Michielsgestel op 1 sep. 1675.
09.b5 Jenneke, gedoopt in St.Michielsgestel op 21 jan. 1678.
Geen verdere gegevens bekend.
09.b6 Antoon, gedoopt in St.Michielsgestel op 31 juli 1680
09.b7 Frans, gedoopt in St.Michielsgestel op 14 mei 1683
Geen verdere gegevens bekend.
09.b8 Frans, gedoopt in St.Michielsgestel op 13 dec. 1684.
09.b9 Jan, gedoopt in St.Michielsgestel op 4 sep. 1687.
Jan wordt voor het eerst genoemd in 1659 als zijn moeder en zijn broer en zusters ook namens hem enkele goederen verkopen.1
In 1666 wordt in Boxtel het huwelijk gesloten voor de schepenen :
‘ Syn getrouwt Jan Jansse Santegoets ende Maria Jansse van Aker naer dat de behoorelycke proclamatien syn geschiedt.‘
Bij de erfdeling in 1671 valt aan Jan ten deel 2 :
in Munsel : ‘– een stuck ackerlants genoemt den Benacker, met twee hoijbemptiens,
– een stuck ackerlants genoemt den Lathouwer,
– het seste gedeelte ombedeylt van een stuck heylants, gelegen aende Langhenbergh,
in Ell : -het sevenste gedeelte onbedeylt van een stuck erve, wesende houtwasch ende heij,
in Cleynderliemde : – een stuck ackerlants,
in Onroode : – het derde gedeelte ombedeylt van een stuck hoylants,
in Cleynderliemde : – het vierde gedeelte van eenen heycamp onder Vrielckoven,
onder laste van hier uijt te vergelden elff stuyvers vier penningen chyns aende heere van Boxtel in twee texten.‘
In 1673 (we zitten dan in de Franse tijd, 1672 wordt wel het Rampjaar genoemd) vindt een deling plaats van de goederen van wijlen Andries Janssen Santegoets (07.g4) en zijn echtgenote Merike Aert Wouters van Thuijl. Deze Merike was voorheen getrouwd met Huybert Peters van Gemert en uit dat huwelijk stamt ene Marij, welke de moeder is van de Marij welke met Jan is gehuwd. Zodoende horen zij ook bij de erfgenamen die de goederen verdelen. Samen met een broer van Marij valt hen ten deel in St.Michielsgestel 3 :
‘– het vierdepart vanden acker inde Hoeff, groot omtrent een hondert veertien roeden ende een halve, opde Midackers,
– de voorste helft van een partije ackerlant genaemt het Mauwersaet, groot dese helft ontrent een hondert ende seven en dertich roeden, inde Midackers geleghen,
– de achterste helft van een partije ackerlandt, genaemt den Legen Geer, groot dese helfte omtrent ses ende veertich roeden, op de Midackers geleghen,
– de achterste helft van een partije ackerlandt geleghen opde Midackers, groot dese helfte omtrent drie ende vijftich roeden,
– een partije ackerlandt genaemt den Hooghen Geer, groot omtrent twee ende vyftich roeden ende een halve, opde Midackers geleghen,
– de helffte in een houtbusselken, gemeen leggende met de wederhelft, groot int geheel omtrent vier lopensaeten, geleghen opde Horrick,
– een erffelycke rente van twelff gulden ’s jaers, losbaer met twee hondert gulden capitael.’
Drie ‘dachmaeten‘ hooiland in de Ruijmelse Beemden, 5 merghen inde Ossencampen en een halve merghen in Broeckhoven blijven onverdeeld, maar Jan c.s. moet uit de Ossencampen betalen een stuiver chvns aan de heer van Herlaer. Overigens is met deze deling nog niet alles opgelost, want in januari 1674 volgt nog een akte die betrekking heeft op een geschil rond deze nalatenschap.4
In 1675 koopt Jan in Boxtel onder Tongeren ‘ een stuck ackerlants, genoemt Cuppens hoff, groot ontrent twee ende een half loopensaet ‘.5 In 1677 volgt de aankoop in Tongeren van ‘ een stuck ackerlants ‘ en een ‘ hooybeemtien, gemeynelycken genoempt het Hoolbeemtien ‘, alsmede de verkoop van ‘ een stuck ackerlants genoempt den Mesmaeker, groot ontrent twee loopensaet ‘ in Klein Liemde aan zus Adriaentje voor 100 gulden.6
Weer twee jaar later volgt in St. Michielsgestel in de hertgang van de Pleyn de aankoop van ‘ een stuck ackerlants gemeynelyck genoempt den Ruijtersacker, groot vier lopensaet ‘ voor f. 242 7 en in Tongeren ‘ een stuck ackerlants groodt anderhalff loopensaets ‘ voor f. 80 8. Een maand later huurt hij voor twee jaar een gedeelte van een ‘ackerlant‘ en geeft daarvoor f. 35 te leen.9
Het gaat hem kennelijk niet slecht want in 1680 koopt Jan weer in Tongeren ‘ een stuck ackerlants gemeyndelyck genoemt de Bougroij, item een parceelken drieslant gemeyndelyck genoemt de Nieuw Erve, groot ontrent vyftien roeden ‘ bij elkaar voor f. 200 en in de Midackers in St. Michielsgestel ‘ een parceel ackerlants genoemt Desken groot omtrent drie loopensaet ‘ (f. 245) en
‘ een parceel ackerlants genoemt den Raasacker groot ontrent twee loopensaet min een vierde vat (f.128) ‘.10, 11
Vanaf dit jaar 1680 komen we Jan ook tegen als schepen in St. Michielsgestel, tot aan zijn dood in 1687. In de tussentijd blijft hij grond aankopen. In 1682 leent hij 12
‘ seecker vijfde part in drie lopensaet 13 royen teullant ofte soo groot ende klijn als het selve gelegen is onder dese heerlycheyt tot Ruijmel, gemeynelyck genoemt d’Hoef ende dat voor de somme van 35 gulden eens ‘
In 1684 koopt hij het stuk akkerland gelegen aan de Pleyn, voor 220 gld.13
In de tijd tot 1687, komt Jan als schepen vaak voor met zijn handtekening bij diverse akten 14 :
In 1688 is Jan overleden want dan wordt ‘ Maria dochtere Jan Joosten van Aeckere, weduwe wijlen Jan Jansen Santegoets ‘ genoemd in een akte.
Zij verklaart dan te hebben ontvangen 15 :
‘ eens somme van een hondert ende sesendartich guldens, in voldoeninge ende tot aflossinge van eene jaerlycke ende erffelycks rogh pacht van een mudde rogge jaerlycx, doch bij reductie betaelt werdende met vijff gld. tien stuijvers jaerlycx met de verloope ende achterstel van dien staende tot laste van seeckere stucken lants ende onderpanden gelegen onder den dorpe van Schijndel int Wijbes ende gemeenlyck genoemt de Loosbraecke ‘.
Na het overlijden van Jan komen we de kinderen van Jan tegen in het testament van zus Jenneke 16 en als ‘ Merijcke weduwe van Jan Janse Zantegoets ‘ in het bijschrift van enkele obligaties waaruit blijkt dat deze (met een totaal bedrag van 1.600 gld) aan Merijcke zijn afgelost 17. Dit vindt plaats in 1694.
In 1703 is er overlast vanwege inkwartiering van militairen 18 :
‘ Lyste ende pertinenten vande extraordinaire oncosten die de ingesetenen der heerlyckheyt van St. Michiels Gestel ende Gemonde boven t’ordinair servies, doort inlogeren van een regiment Saxe gotasche dragonderen opden 16e junij 1703 hebben gehad ende geleden, mitsgaders wat karren en paarden deselve uyt dese heerlyckheyt hebben medegenomen, als mede het afgevoederageert ende gelevert gras ende strooij, door schepenen alhier getauxeert als volght. …….
Item bij de weduwe Jan Jansen Santegoets ad idem door een capiteyn, drie knechts en vijff paerden, soo van eten, bier, wijn, brandewijn, met vijff vaten haver, eene somme van 6 – 0 – 0 .’
Een jaar later, op de 16e maart 1704, heeft men hetzelfde probleem 19 :
‘ Item Maria Santegoets, een capiteyn met negen paerden ad idem in hoy en ses vat haver t’samen eene somme van …………………………………………………………. 9 – 0 – 0.’
In 1711 is Mariecke kennelijk overleden want dan worden de goederen verdeeld onder Anthonij, Jan, Maaijcke, Mariecke, Engel en de kinderen van wijlen Mecchel.
Het bezit omvat 20 :
‘- seecker woon en esthuijs, schuur en wagenschop met het daar aangelegen weijcken en teulandt, te samen groot ontrent elf lopense, gelegen tot Ruijmel, ….. met den last van daar uijt te vergelden eerstelijck vier vaten rogge jaarlijcx aan den armen deser heerlickheyt van St. Michels Gestel.
Item alnoch eenen pacht van drie gulden jaarlijcx aan het Groot Gasthuijs tot S’Hertogenbos ende eijndelijck nog eenen jaarlijcxen gewinchijn van ses stuijver twee oort aan de domeijnen van Brabandt, met alnoch eenen schijns van twee oort aan den heere deser heerlickheyt.
– ontrent elf lopense teulandt, alhier tot Ruijmel gelegen,
– ontrent vier lopense teulandt,
– ontrent acht lopense teuland, den Zwaalvaart genoemt, alhier tot Ruijmel gelegen,
– ontrent drie lopense teuland, d’Erskenen genaamt, mede alhier tot Ruijmel gelegen,
– een parceel hooijland, Drossaard Veldeken genoemt, groot ontrent eene merge, alhier aan de Ruijmelse Beemden gelegen,
– ontrent derdehalve mergen hooijland alhier aan de Pettelaarse straat gelegen,
– ontrent eenen halven merge hooijland, het Mortelken genaamt, alhier in den Bouw gelegen,
– een parceel hooijland, de Groote Ossecampen genaamt, groot ontrent vier schaaren,
alhier in de Ossecampen gelegen, ….. met den last van daar uijt jaarlijcx te vergelden aan den heere deser voorgemelte heerlicicheyt eenen chijns van eene stuijver,
– vier lopense teuland, alhier in de Midackers gelegen ende het Maauwersaad genaamdt,
– ontrent een lopense teuland, alhier bij de Pettelaarse straat gelegen,
– de helft van een parceel hooijland, groot int geheel ontrent twee mergen, met den last van daar uijt te vergelden eenen gulden jaarlijcx aan het Geestelijck Comptoir tot S’H’Bos,
– een parceel teul en heijland, de Heijde genaamt, alhier totRuijmel gelegen,
– seecker woonhuijs en schuur met den aangelegen dries en teulandt, te samen groot ontrent seven lopense, alhier bij de Ruijmelse Cappel gelegen ende gestaan, ….. met den last van daar uijt te vergelden jaarlijcx een chijns van drie stuijver twee oort aan den heere deser heerlickheyt. Item alnoch de helft van twee vaten roggen jaarlijcx aan het Geestelijck Comptoir tot S’Hertogen Bos. Item alnoch een roeije dijcx te onderhouden op den Herlairsen dijck, met alnoch den voorsten reckepost met het half hecke aan het steegsken t’eijnde crof.
– twee parceelen teulandt groot te samen ontrent drie lopense, alhier aan malkanderen in den Locaart gelegen,
– drie lopense teuland, Sijckens acker genaamt, (Plejin)
– een parceel teuland, de Heijde genaamt, groot ontrent drie lopense seventhien roeije, (Midackers)
– een parceel teuland, Eijenlandt genaamt, groot ontrent vier lopense seventhien roeije, (Ruijmel)
– ontrent drie mergen groes, den Burghamer genoemt, (Ruymelse Beemden)
– een parceel hooijland, den Ronden ende Langen Waard genoemt, groot int geheel ontrent anderhalve mergen, met nog eenen halven mergen inden selven waard, (Ruymelse Beemden)
– de helfte van een cour Bussele groot int geheel ontrent seventhien roejen, (Pleyn)
– de helft van vier scharen weijde, (Cleijne Ossecampen)
– acht en twintig roeije teulandts, Leijskens Veldeke genoempt, (Midackers)
– vier stucxkens teulandt genaamt den Rosacker, Hooge en Lege Geer, mitsgaders d’anderhalf lopense, te samen groot ontrent agt lopense darthien roeije, (Midackers)
– seeckere erve met de daarop staande woonhuijse, schuur en esthuijs, te samen groot met graven en canten ontrent vijf lopense, (onder St.Udenrode, op het Berselaer) met den last van daar uijt te vergelden aan den armen van Gemonde jaarlijcx eenen sester rogge ende twee pond paajements, mitsgaders alnog eenen sester rogge jaarlijcx aan de heer van Gemonde,
– ontrent vier lopense teuland, de Munneken Heij genaamt, (Berselaer)
– eenen weijcamp groot ontrent twee mergen, (Berselaer)
– ontrent drie lopense teulandt, (onder Boxtel op Hoog Gemonde) met den last van eenen heckepaal ende de Vree aan d’eene zijde vant hecke aan de Steeg t’onderhouden,
– ontrent vier lopense teulandt, den Boogaart genoemt, (Hoog Gemonde)
– ontrent twintig roeje teulandts, mede den Bogaart genoemt, (Hoog Gemonde)
– eenen hooijbeemd, Kuijlen Veldeke genaamt, (Hoog Gemonde)
– de helft van een parceel hooijland, den Blocxbeemd genaamt, groot int geheel twee dagmaten, (Hoog Gernonde)
– twee parceeltjens hooijland, groot te samen een half dagrnaat den Dries Beemd genoemt, (Hoog Gemonde)
– een sevenste en een half sevenste gedeelte in een hout veld, den Geelder genaamt, groot te samen ontrent eenen mergen, (Boxtel)
– een parceel hooij en hout veldt, te samen groot ontrent eenen mergen, (Dickenbos)
– vier lopense teulandt, gelegen tot Erp aan de Boolst,
– twee lopense teuland, gelegen tot Erp aan de Boolst,
– een parceel hooijland, gelegen tot Erp in de Beemden,
– een parceel hooijlandt, gelegen tot Erp in de Beemd,
– twee mergen weijland, (Scheijndel, aan de Meijl)
– ontrent twee lopense teuland, (Scheijndel, int Hermalen)
– de 4e part in ontrent vier dachmaten hooijlandts, de Morselaars Beemd genoemt, (Liemt)
– ontrent twee dagmaten hooijlandt, den Schelenbeemd genoemt, (Liemdt)
– ontrent een dagmaat hooijland, den Rouwenbroek genaamt, (Liemd)
met den last van uijt eenige parceelen te vergelden aan den heer van Boxtel jaarlijcx eenen chijns van vijff stuyver drie oort, sulcx in drie verscheijde texten,
– eenen rentebrief van tweehondert gulden cappitaal, lopende den intrest tegen vijf percents
– een mud rogge jaarlijcx uijt de goederen genaamt de Stoof tot St. Udenrode,
– seecker erve met daarop staande woonhuijs, schuur en esthuijs, groot te samen met de graven en kanten, heijde en strautsel ontrent thien lopense, (Hoog Gemonde)
– ontrent vijf lopense teuland, genoemt den Grooten Spaaracker, (Hoog Gemonde)
– ontrent vier lopense teuland, den Langenacker, (Hoog Gemonde)
– veertig roejen teuland, (Hoog Gemonde)
– een lopense teulandt, den Beudel genaamt, (Hoog Gemonde)
– vier lopense teulandt, aan de Scherpse Vonder, (Hoog Gemonde)
– 28 roeje teulandt, op de Hulter, (Hoog Gemonde)
– veertig roejen teulandts, voor Heelt gelegen, (Hoog Gemonde)
– een half lopense ackerland, de Laeck genoemt, (Hoog Gemonde)
– drie lopense seventhien roeje ackerlandt, den Wateracker genoemt, (Hoog Gemonde)
– vijf en dartig roeje teuland, den Vlasberg, (Hoog Gemonde)
– een lopense teuland, de Schomberg genaamt, (Hoog Gemonde)
– vier lopense teuland, den Bogaart genaamt, (Hoog Gemonde)
– twee lopense teulandt, den Wierck genaamt, (Hoog Gemonde)
– anderhalve mergen weijland, den Vennencamp genaamt, (Boxtel)
– een weijcampken, eenen halven mergen groot, den Diepenbroeck genaamt, (Hoog Gemonde)
– een dagmaat hooijland, (Hoog Gemonde, Gemondse Beemden)
– twee dagmaten hooijlandt, (Munsel)
– een vijfde gedeelte in drie mergen hooijland, den Hevelbeemd genaamt, (Boxtel) mitsgaders nog eenen opper hooij uijt twee vande voorschreven vijf gedeeltens voor uijt te trecken aan het hecken,
– seventhien roeje hooijlandt, ’t Schaarbeemdje genaamt, (Boxtel) met den last te vergelden aan den heer van Boxtel jaarlijcx eenen chijns van seven en dartig stuyver,
– seecker erve met de daarop staande huijsinge, schuur, schop, en verckenskooij, int geheel groot ontrent drie lopense, (Boxtel, Tongere)
– een lopense teulandt, den Hevelacker genoemt, (Tongere)
– vier lopense teulandt, den Ertuijn genaamt, (Tongere)
– twee lopense teulandt, den Stapacker genaamt, (Tongere)
– seventhien roeje teuland, den Breen Eijck, (Tongere)
– anderhaif lopense teuland, den Padacker genaamt, (Tongere)
– thien loperise teulandt, Heijnen Acker genaamt (Tongere)
– eenen mergen weij en heijiand, genaamt de Weijde, (Tongere)
– eenen hooijbeemd, den Boxbeemdt genaamt, groot ontrent vier houdt, (Tongere)
– anderhalf lopense teuland, den Driesacker genaamt, (Lense Heuvel)
– drie lopense groes en heijde, de Smaalbroek genaamt, (Lense Heuvel)
– de vierde part in een parceel hooijland, int geheel groot twee mergen, gelegen int Bosveld, vrijdom der stad S’H.Bos, met den last van daar uijt te vergelden jaarlijcx de vierde part van eenentwintig stuijver,
– vijfde halve mergen hooij en weijland, onder Den Dunge, vrijdom der stad s’Hertogenbos, gelegen in het Bellenbroeck,
– een lopense seventhien roeje teuland, (op de Heesackers)
– de seede part in eenen merge Bussele, (Cleijnder Liemt)
– een gedeelte in drie lopense heijveld, (Liemt)
onder de last te vergelden voor eerst aan den heer van Boxtel jaarlijcx eenen chijns van drie oort, alnoch aan den selve jaarlijcx eenen chijns van sesthien stuijver sulcx in verscheijde texten int Tongeren boeck.
Item alnog aan de heer van St.Michielsgestel eenen jaarlijcxen gebuur chijns uijt het Bellenbroeck van eenentwintig stuijver en een halve stuijver.
Item aan de Domeijnen van Brabandt eenen gewinchijns van eene gulde een oort jaarlijcx. Alnog de derde part van seven vaten rogge jaarlijcx aan de Clarisen tot s’Hertogenbos.
– eenen acker teuland, groot met graven en canten agt lopense, (Munsel)
– eenen acker teuland met een beemdje, den Benacker genaamt, groot te samen ontrent agt lopense, (Munsel)
– anderhalf lopense teulandt, den Cleijnen Benacker, (Munsel)
– vier lopense teuland, het Elsackerken genaamt, (Munsel) met den last van daar uijt te vergelden jaarlijcx aanden heer van Boxtel eenen chijns van vijfdehalve stuijver.
Aan den selven alnog eenen chijns van eenen stuijver een oort.
– de derde part van ontrent eenen mergen heijveld, (Langenberg)
– de vierde part in een ven, groot eenen merge, (Boxtel, Langenberg)
– eenen rente brief van twee duijsent gulden cappitaal tot laste van het dorp van Aste, tegens vier per cents,
– de helft van twee mergen hooijlandt, Beele Campken genaamt, onder Boeckhove gelegen.
Alles bij elkaar is het een omvangrijk bezit, wat voor het grootste gedeelte van de familie van Akeren afkomstig is.
1 Boxtel R.99 f.460 2 Boxtel R.103 f.16v 3 Michielsgestel R.55 f.37 4 Idem f.52v 5 Boxtel R.104 f.55 6 Idem f.103v 7 Michielsgestel R.58 f.58 8 Boxtel R.105 dd.1679-09-30 9 Not.4716 f.336 10 Boxtel R.106 dd.1680-03-23 11 Michielsgestel R.58 f.140v 12 Idem f.189 13 Idem f.260v 14 Michielsgestel R.75 15 Michielsgestel R.74 f.140 16 Not.419 f.187 17 Michielsgestel R.54 f.269, f.273v en R.55 f.36 18 Michielsgestel R.77 f.21v 19 Idem f.60 20 Michielsgestel R.79 f.36
naar Top
08.b1 JENNEKE SANTEGOETS
08.b1 JENNEKE SANTEGOETS, dochter van Niclaes Jan 07.d1
Gedoopt : op 18 december 1628 in Best , overleden : rond 1690.
Gehuwd : op 3 september 1656 in Oirschot met Govert Willems Kummene (Kemenae). Hij is overleden na 1703.
Kinderen : niet bekend.
Van Jenneke weten de doopdatum, trouwdatum en het optreden als doopheffer in 1681. In 1703 is Goort Willem van Kemenae betrokken bij een attestatie over de goederen die Jan Santegoets zich heeft toegeëigend uit de nalatenschap van de overleden Niclaes. Goort wordt daarin als weduwnaar genoemd. 1
1 Oirschot R.230 f.130
08.b3 LAMBERT SANTEGOEDS
08.b3 LAMBERT SANTEGOEDS, zoon van Niclaes Jan 07.d1
Gedoopt : op 16 mei 1631 in Best , overleden : op 15 mei 1705 in Best.
Gehuwd 1 : op 8 februari 1665 in Oirschot met Peerke, dochter van Michiel van Roy, weduwe van Jan Driessen van de Sande.
Zij is overleden op 8 december 1669 in Oirschot.
Kinderen :
09.d1 Jenneke, geboren rond 1667
09.d2 N.N. , geboren rond 1669, overleden op 23 oktober 1669.
Gehuwd 2 : op 17 december 1673 in Oirschot met Jenneke Dircx Otters.
Zij is overleden op 16 oktober 1694.
Kinderen :
09.d3 Jan, gedoopt in Best op 21 september 1675.
09.d4 Odulphus, gedoopt in Best op 12 juli 1678.
09.d5 Peter, geboren rond 1680
09.d6 Niclaes, gedoopt in Best op 9 Juli 1683.
09.d7 Henrick, gedoopt in Best op 22 juni 1686.
09.d8 Oda, gedoopt in Best op 8 februari 1689.
Geen verdere gegevens bekend
09.d9 Maria, geboren rond 1691.
Lambert is in januari – februari 1665 gehuwd :
‘ Ondertrouwt den 24e January, Lambert Claes Santegoets, jong man van Naestenbest, met Peerke Jans van de Sande, weduwe van Jan Driessen, tot Liemde gebooren. Getrout den 8e february.‘
Het verpondingsregister van Naestenbest vermeldt 1 :
‘ Lambert Nicolaes Santegoets als gebruijcker vande onmondige kinderen Jan Andriessen van de Sande en syn selffe kindt ‘.
Kennelijk heeft zijn vrouw uit haar vorig huwelijk enkele kinderen.
1669 is voor Lambert een rampjaar. In october overlijdt ‘ het kint Lambert Claes Santegoets ‘ en ruim een maand later zijn vrouw : ‘den 8e december is begraven de vrouw van Lambert Claes Santegoets, laet achter wettelycke geboorten’
Dit overlijden geeft problemen met betrekking tot de nalatenschap 2 :
‘ Alsoo questien ende proces geschaepen stonden te gereysen tusschen (…..) de momboiren over d’onmundighe kinderen van Jan Andriessen vande Sande verweckt by Peterken Michiel Henricx van Roy ter eenre, ende Lambert Niclaes Santegoets als vaderlycke momboir over Jenneke syne onmundige dochter, verweckt by de voorschreven Peterken Michiel Henricx van Roy zaliger (…..) ter andere zyde, over het versterff ende naegelaeten goederen by de voorschreven Peterken achter gelaeten ende metter doodt ontruymt, waer over zy geerne met maelcanderen in het minnelycke souden overcomen, om buyten costelycke processen ende langhduerige termeynen te blyven ende om die te eviteren, soo syn voor ons schepenen ende substituet secretaris ondergeschreven gecompareert die voorschreven (partijen).
Ende hebben mits desen henne voorschreven questien ende geschillen over het versterff der goederen (…..) tusschen de voor ende naekinderen te gereysen als voorschreven is, gesubmitteert in arbitragie ende uytspraecke vande voorschreven schepenen der vryheyt Oirschot omme de voorschreven questien ende geschillen te termineren ende uytspreecken, ende in cas gemelte heeren arbiters over gemelte questien niet en conden accorderen, soo consenteren die comparanten dat de selve sullen mogen assumeren eenen ofte meer persoonen, ’t zy advocaten ofte andere goede mannen, soo haeren raet sullen gedraegen, ende belooven die comparanten in qualiteyt als momboiren ende Lambert Claes Santegoets voor syn selven ende syn mede momboir, op verbandt van haere persoonen ende goederen hebbende ende vercrygende hen onverbreeckelyck aende voorschreven te doene uytspraecke vande heeren arbiters te sullen houden, nu ende ten euwigen daeghe, onder verbandt ende bedwanck als nae rechten renuntierende tot dien eynde aen alle beneficien, exceptien ende relivementen der ter contrarie.
Actum Oirschot den negenden meert 1671 .‘
Drie maanden later volgt de3
‘ Arbitrale uytspraecke ‘.
‘ …..soo is by de voorschreven heeren schepenen verstaen, dat de voor ende naekinderen egalyck ofte evendiep in haere moederlycke goederen sullen deylen, van gelycken mede de twe hondert guldens die de onmundige kinderens moeder in haeren weduwelycken staet aen Henrick Andriessen vande Sande hadde uijtgeset.
Aengaende de reparatien ende de betaelde schulden wordt den voorschreven Lambert Niclaes Santegoets toegeleeght eenen somme van drie hondert en vyftich gulden eens, uyt de gelycke goederen t’ontfangen. Des sal den selven Santegoets alle de vliegende schulden staende houwelyck gemaeckt ende tot de reparatie vande huysinge gedaen, tot synen laste sal moeten nemen, behoudelyck dat den selven Santegoets den inventaris ende vercoopcedulle van ’t erffhuys sal hebben te voldoen ende de costen voor schepenen ondergeschreven gereessen halff ende halff gedraegen te worden.
Zijnde hier mede alle voorgaende questien en geschillen doodt ende te niet gedaen, welcke voorschreven arbitrale uytspraecke hebben wy schepenen soo goet gevonden ende verstaen om redenen ons daertoe moverende, ongeprejudicieert nochtans de costuymen deser vryheyt Oirschot.‘
In januari 1672 volgt in deze zaak de 4
‘ Liquidatie ende accorde ‘
‘ De momboiren van de drye onmondige kinderen wijlen Jan Andriessen vande Sande, verweckt by Peterken Michiel Henricx van Roij, haere pretensien van hunne moederlycke goederen, tegens Lambert Nicolaes Santegoets mette voorschreven Peterken weduwe Jan Andriessen naer getrouwt sijnde, pretenderende volgens den inventaris daer van gemaeckt, te weeten :
de paerden, beesten, schapen ende vaerckens, te samen gepriseert ter somme van twee hondert ende dertich gulden, dico …………………………………………….. 230 – 0 – 0
Item tgeene Lambert Santegoets op den erffhuyse gecoft heeft, monterende ter somme van vyff en tsestich gulden twelff stuyvers acht penningen, dico ………… 65 – 12 – 0
Item twee ijaren huyringen tot sinxten 1672 toecomende toe van thuijs, lant en groes dat hy bewoont, tsamen jarelycx acht en twintich gulden, maeckende inde twee yaren ses en vijftich gulden, dico ……………………………………………………………. 56 – 0 – 0
Somme totalis ……………………………………………………………………… 350 – 12 – 8
Tgeene volgens de transactie ende den accorde Lamberth Nicolaes Santegoets daertegens is competerende was ter somme van drije hondert en vijftich gulden over reparatien als andersints gedaen, dico …………………………………………………………… 350 – 0 – 0
Item soo brenght dije voornoemde Lambert Nicolaes Santegoets noch seeckere specificatie bedragende ter somme van tweentwintich gld. negenthien st. die opgelesen, geexamineert, gemodereert en dus aengenomen synde gepasseert, ende aen hem goet gedaen ter somme van tweentwintich gulden negenthien stuyver, dico ….. 22 – 0 – 0
Ende alsoo vande gelycke kinderen aen hem goet te comen in alles
ter somme totalis van…………………………………………………………….. 372 – 19 – 0
Dese voorschreven twee totale sommen tegens maeldanderen geconferert ende gerencontreert zijnde is bevonden dat Lambert Nicolaes Santegoets, competeert ter somme van eenentwintich gulden negenthien stuijvers, dico ……………… 21 – 19 – 0
Maer alsoo Lamberth Santegoets kint verweckt bij de voorschreven Peterken Michiel Henricx van Roij een vierde paert inde voorschreven somma moet dragen, soo blijft voor den voorschreven Lambert Santegoets noch t’ontfangen van de momboiren der onmondige drije kinderen Jan Andriessen van de Sande de somme van sesthien gulden thien stuijvers, dico …………………………………………………………………. 16 – 10 – 0
Tegens die voorschreven sestien gulden thien stuyvers gerekent soo compt dije voorschreven momboiren noch over betalinge der rechten van de collaterale successie, voor des voorschreven Santegoets kints gedeelte ter somme van twee gulden twelff stuyvers acht penningen, aende sestien gulden thien st. affgetrocken sijnde, sulcx dat die voorschreven L. Santegoets noch suijver is competerende van de voorschreven momboiren der kinderen Jan Andriessen van de Sande, de somme van derthien gulden sesthien stuyvers en twelff penningen, dico …………………………………… 13 – 16 – 12
Aldus geliquideert, gecalculeert, gerekent ende ten overstaen van schepenen geaccordert, gepasseert en alsoo geslooten op huijden den 19en jannuarij 1672 ende by parhtyen onder verbant als naer rechten gelooft dese dus als voorschreven naer te comen ende neffens schepenen dese ondertekent.’
Als het jaar 1673 ten einde loopt treedt Lambert opnieuw in het huwelijk.
‘ Ondertrouwt den 25e november Lambert Nicolaes Santegoets, weduwnaer van Best,
met Jenneke Dircx , jonge dochter, van Straten. Getrout den 17e december.’
Ook in dit huwelijk worden dra kinderen geboren.
De definitieve afhandeling van de nalatenschap van Peterke vindt plaats in 1679 als de goederen uit haar eerste huwelijk worden verdeeld.5
In 1680 koopt Lambert van zijn vader stukken land aan de Broekstraat en elders in Naestenbest.6 Omdat hij het gekochte niet kan betalen moet hij deze landerijen enkele maanden later weer teruggeven.7
Vader Nicolaes overlijdt in 1681 en Lambert komen we weer tegen in 1683 als hij in Naestenbest ‘ seeckere camp saey en waeijlants, genoemt de Baenreydt, groot 5 loopensaet ‘ koopt, welke afkomstig is uit de nalatenschap van Nicolaes en nu ten behoeve van de crediteuren wordt verkocht.8 Lambert betaalt er 71 gulden voor.
Verdere vermeldingen van Lambert staan in het doopboek van Best. Hij wordt voor de tweede maal weduwnaar in 1694 :
’16 octobris sepulta est Joanna uxor Lamberti Nicolai Santegoets’.
Daarna is er niets over hem bekend tot 1703. In dat jaar attesteert hij met betrekking tot de goederen die broer Jan zich uit de nalatenschap van zijn overleden vader heeft toegeëigend.9
Dit is dan ook de laatste activiteit, want op 15 mei 1705 is Lambert overleden.
De kinderen (Peter, Jan, Tholoff, Claes, Hendrick en Maria) blijven hierna gezamelijk optreden. In 1716 kopen zij voor 215 gulden in Verrenbest 3 lopense land, ‘ genaemt de Olemmoorel ‘ 10 en een jaar later verkopen zij voor 434 – 1 – 4 ‘ huys en aengelaegh groot ontrent ses lopense, gestaen ende gelegen in Naestenbest ‘.11
In 1719 kopen zij nog een ‘ stuck ackerlant genaempt den Hogenacker, groot ontrent vier lopensaet ‘ in Naestenbest.12
In 1727 vindt pas de erfdeling plaats. In dat jaar zijn namelijk Tholof, Jan, Peter en Hendrick overleden, zodat alles tussen Claes, Marij en de kinderen van Tholof verdeeld wordt. Het bezit omvat 13
in Naestenbest :
– Huys, hoff ende aengelaegh (4 lop)
– het Bochtje, (2 lop)
– den Acker achter Gerit Essens, (1½ lop)
– een hooijvelt, genaemt de Baanrijt, (3 lop)
– de heijcamp, (3 lop)
– teullant, genaernt de Acker aende Kerckpat, (3½ lop)
in Verrenbest :
– de Climmortel, (2½ lop)
– het Sonderen, (1½ lop)
met als lasten :
– 2 vat rog aan de armen van Esch,
– een pacht van 3 gld 10 st.
– een chijns van 3 gld aent capittel,
– een schult van 180 gld capitael.
1 Oirschot Gem.Arch. Verp. Naestenbest f.30v 2 Oirschot R.215 f.II,394 3 Idemf.II,596 4 Oirschot R.216 f.I.227 5 Oirschot R.219 f.I,138 6 Idem f.II.269 7 Idem f.II.275 8 Oirschot R.221 f.I,299 9 Oirschot R.230 f.150 10 Oirschot R.240 f.224v 11 Oirschot R.241 f.23 12 Idem f.144v 13 Oirschot R.267 f.125
naar Top
08.b4 JAN SANTEGOETS
08.b4 JAN SANTEGOETS, zoon van Niclaes Jan 07.d1
Gedoopt: in Best op 19 april 1634, overleden aldaar op 18 nov 1695.
Gehuwd : op 2 februari 1681 in Best met Maijke, dochter van Franc Huyberts.
Na het overlijden van Jan in 1695 huwt zij in 1697 in Best
Jan, zoon van Jan Blickx.
Kinderen :
09.e1 Maria, gedoopt in Best op 19 april 1682.
Geen verdere gegevens bekend.
09.e2 Helena, gedoopt in Best op 30 november 1685.
09.e3 Catrina, gedoopt in Best op 29 oktober 1686.
Geen verdere gegevens bekend.
09.e4 Niclaes, gedoopt in Best op 18 januari 1691.
Geen verdere gegevens bekend.
Het huwelijk van Jan komt zowel in het schepenboek voor als in het pastoorsboek :
‘ Ondertrout den 21e january, Jan Niclaes Santegoets met Meryke Franc Huyberts, beijde van Best. Getrout den l6e february.’
en :
‘ 11 febr. juncti sunt matrimonio Joannes Niclay Santergoets et Maria Francisci Huberti.‘
Jan is bij dit huwelijk bijna 47 jaar oud, Meryke (of Maijke) is waarschijnlijk een stuk jonger.
In het verpondingenboek van Naestenbest komt Jan met enkele regels voor.1
In het begin van de jaren tachtig wordt hij genoemd in verband met het doopsel van zijn kinderen en in 1684 verschijnt hij ten tonele in verband met de aankoop van
‘ thuijs, hoff en aengelaech tesamen groot drije loopensaets ‘ in Naestenbest, alsmede
‘ een stuck erffve, genoemt het Hendere, groot 2 loopensaets, zijnde groes ende landt ‘, en nog een ‘campken, groot een loopensaets‘.
Deze goederen zijn afkomstig van Jan Henrick Jan Santegoets en behoren toe aan de familie Niclaes Jan Santegoets. Jan koopt een en ander dus van zijn broer en zusters. De prijs bedraagt 50 gulden, maar de koper moet ook nog honderd gulden betalen om een schuld af te lossen en een jaarlijkse pacht gaan betalen van 4 lopen rogge aan het capittel van Hilvarenbeek.2
Enkele maanden hierna leent Jan 100 gulden, misschien om bovenstaande schuld af te kunnen lossen. De rente bedraagt 5%, maar zal verhoogd worden tot 6% indien na een jaar geen aflossing plaats vindt. De akte is gedateerd 22 februari 1685, maar in de marge staat vermeld 3 :
‘ noch aen Jan Santegoets ten intereste geleent eens twelff gulden opten 4e martij 1685 en dan noch 25 gulden capitaels ten intereste geleent op conditie als in dese geloofte staat begrepen, seer verlegen sijnde en gelooft binnen een maent 4 of 5 wederom te restitueren en te betalen cum intereste. Actum den 19e meij 1686 .”
Jan is de schrijfkunst niet machtig zoals hier blijkt :
( dit hantmerck stelde Jan Nicolaes Santegoeds verclarende niet te connen scrijven)
In 1685 verschijnen Frans Huyberts en Jan Niclaes Santegoets bij de notaris 4 en
‘ bekennen mits desen met malcanderen affgereeckent ende geliquideert te hebben ter saecke van twee jaeren hueringe dat Frans Huyberts in syn gebruyck heeft gehadt Jan Niclaes Santegoets huysinge, te weten de caemere, schuer, stallinge, hoff, teulant ende groes jaerlycx gehuert voor de somme van 26 gld en 10 et, facit in twee jaeren drieenvyftich gld.
Item bekent den selven Frans Huyberts van Jan Santegoets in rogge, boeckent en gelt ontfangen te hebben ter somme van thien gld, maecken tsaemen 63gld, tot welcker voldoeninghe soo heeft den selven Frans Huyberts mits desen bekent aende selven Jan Santegoets vercocht te hebben de schaer van desselffs teulant, tegenwoordich besaeijt met rogge, groot 3 lopensaet, ….. gelegen tot Naestenbest, ende dat voor de somme van drijentsestich gld, welcke schaer Jan Niclaes Santegoets in betaelinge vande voorschreven 63 gld van nu affaen op syn perykel is accepteerende.’
Om financieel wat meer armslag te krijgen laat Jan zijn schuld uit het jaar 1685 in 1690 opgaan in een totale schuld van 250 gulden, waar 5% rente over vergoed moet worden. Als de betaling van de rente binnen zes weken na de vervaldatum nog niet is geschied, is Jan 6% verschuldigd.5
Het gezin van Jan heeft het kennelijk niet gemakkelijk in deze tijd, maar het wordt nog beroerder als Jan in 1695 overlijdt :
‘ 1 Novembris sepultus est Joannes Nicolai Santergoets.’
In 1697 wordt een ‘ verpachtcedulle van huys, hoff en erffgoederen van wylen Jan Niclaes Santegoets ‘ geregistreerd 6 :
‘ Onder conditie ende voorwaerden hier naer beschreven soo sullen heeren officier en schepenen der vrijheyt Oirschot naer voorgaende veijlinge en publicatie op sondagh den 3e november 1697 ter paye vanden raethuijee en tot Best door den vorster gedaen, ten hooghsten voor alle man ad opus jus habentium voor den tyt van een jaer verpachten huijs, hoff en aengelaegh, en een stucxken ackerlants genoempt den Riel, gestaen ende gelegen onder den hertganck van Naestenbest ende dat onder conditie hier naerbeschreven.
Ierstelyck is conditie dat men de verpachtinge sal doen met goeden hollantschen silveren ganckbaeren gelde.
Item de pachters sullen gehouden sijn te slaen luttel ofte veel slaegen, doende iederen slagh 5 st halff ende halff te deijlen als naer ouder gewoonte en van ieder parseel te betaelen 8 st rechtsgeldt.
Item is oock geconditioneert dat de pachters sullen moeten betaelen t’hennen laste alle de gemeijntens van verpondingen omslaegen en andere egeen vuijt gescheijden. Ende sal den pachter daer en bovens, van den acker den Riel genoempt, moeten betaelen twee gld 8 st, in eenen meerderen pacht alles bovens en behalvens de pacht penningen.
De pachters sullen de aenstede en den acker genoempt den Riel aenveerden ter stont en t’selve wederom verlaeten t’oicxt des toecomende jaers 1698 aen de bloote stoppelen.
Item den hoff sal den pachter aenverden te halff meert en de huijsinge te pincxsten des toecomende jaers 1600 acht en negentich en naer verloop van een jaer wederom alsoo te verlaeten.
Item sullen de pachters voor dese henne pachtinge gehouden sijn te stellen twee goede suffisante borgen, die mede sullen moeten geloven dese conditie te sullen naercomen en voldoen beneffens den pachter een voor al en ieder in solidum, onder verbant als naer rechten.
Verders sal den pachter ofte pachters thennen laste moeten onderhouden wegen en waterlaeten etc.
Het huijs, hoff en aengelaegh is ten hooghsten vanden buerde voor alle man gepacht bij Huijbert Frans Huijbers voor de somme van drie gld. dico ………………….. 3 – 0 – 0
Ende slaet 4 slaegen Jan Henrick Hoppenbrouwers ontslaet hem met 4 slaegen. Solvit 8 stuijvers rechtsgelt. Jan Dircx de Brouwer en Jan Lavreijs Schepens, borgen.
Het stuck ackerlants genoempt den Riel is gepacht bovens den voorschreven last bij Lambert Nicolaes Santegoets voor eenen gld. dico ………………………….. 1 – 0 – 0
Ende slaet eenen slagh. Solvit 8 st. rechtsgelt.
Goort Jans van de Berck en Ghijsbert Pauwels van Croonenbergh borgen.
Aldus de verpachtinge gedaen en is t’hooghsel daervan met het getal van thienen behoorlyck vuijtgegaen, ter presentie van …. , schepenen als getuijgen.
Actum desen 5en november 1697.
In 1700 hebben de kinderen van Jan een achterstand bij het betalen van de verpondingen, zodat maatregelen niet uitblijven 7 :
‘ Onder conditien hier naer beschreven soo wil verhueren monseur Jacop de Tromp ontvanger der verpondinge en omslagen van desen lopende jaere 1700 dese naervolgende parseelen van erven om daer aen te verhaelen de verpondinge en omslagen om dat daer niemant de handt aen en steeckt, toebehoorende de onmondige kinderen wijlen Jan Claes Santergoets, dese hueringe sal sijn met carolus gld gereeckent op 20 st eenen gld goet ganckbaer gelt.
Dese hueringe sal dueren vier jaeren, met twee jaeren op te mogen seggen.
Den huerman sal dese goederen aenstonts mogen aenveerden aen de bloote stoppelen ende alsoo wederom verlaten. Ende de lasten te april voorleden 1700 daer opgelopen sijn tot huerman sijnen last, sonder te corten ende voorts alle lasten.
De parseelen drie gld geldende sullen moeten betaelen 8 st voor schrijffgelt ende daer beneden half soo veel. Den huerman sal op sijn gehuert parceel moeten slaen luttel ofte veel, doende ider slach 5 stuijvers half en half naer ouder gewoonte, voorts naer alle conditie ende voorwaerde alles sender argh oft list.‘
De ‘ aenstede inde Breeckstraet ‘ (2 lopensaet) wordt gemijnd voor 8 gld en 10 slagen, de Riel (5 lopensaet) voor 2 gld 8 st , en ‘een stuck nieuw erven, een campken in de Molenstede onder Naestenbest ‘ voor ………….. 1 – 9 – 0 .
In 1701 tenslotte wordt voor een jaar verhuurt 8 de
‘ aenstede ofte hofstadt (5 lop) voor ……………………………………. 5 – 15 – 0,
het ackerken inde Sonderen (2 lop) voor ………………………….. 2 – 0 – 0,
en het heycampken (1 lop) voor ………………………………………….. 0 – 14 – 8.’
1 Oirschot Gem.Arch. Verp. Naestenbest f.59 2 Oirschot R.222 f.I,61 3 Idem f.II,24 4 Not.5126 f.77
5 Oirschot R.224 f.II,135 6 Oirschot R.206 dd. 1697-11-05 7 Oirschot R.227 f.II,169 8 Oirschot R.228 f.86v
naar Top
08.b5 MARGRIET SANTEGOETS
08.b5 MARGRIET SANTEGOETS, dochter van Niclaes Jan 07.d1
Gedoopt : in Best op 6 januari 1637 , overleden : na 1677.
Gehuwd : op 4 februari 1659 met Corstiaen Andries Corstiaens, 26 jaar,
beiden geboren en wonende in Verrenbest.
Kinderen : Maria
Behalve haar doop en trouwakte en de doopakte van dochter Maria is alleen nog een vermelding bekend in het testament van Henrick Janssen Santegoets (07.d3). 1
1 Not.5134 f.40
08.b6 CATELIJN SANTEGOETS
08.b6 CATELIJN SANTEGOETS, dochter van Niclaes Jan 07.d1
Gedoopt : op 3 augustus 1639 in Best , overleden : na 1663.
Gehuwd : op 24 februari 1663 met Anthonis Laureys van Roy, 25 jaar,
geboren en wonende in Naastenbest.
Kinderen : tenminste 1, geboren in 1675.
Van Catelijn kennen we de doopakte, de trouwakte voor de schepenen en het optreden als doopheffer in 1662 en 1663. Interessanter is echter haar verklaring uit 1656, welke bij de beschrijving van haar vader is opgenomen.1
1 Oirschot Gem.Arch., losse akte dd 1656-07-29
08.c1 JAN SANTEGOETS
08.c1 JAN SANTEGOETS, zoon van Henrick Jan 07.d3
Gedoopt : op 22 juli 1663 in Best , overleden : op 3 maart 1672 in Eindhoven.?
Van Jan is in elk geval een doopakte bekend en zijn benoeming tot universeel erfgenaam in het testament van zijn vader in 1670.1 Zijn overlijden in het rampjaar 1672 staat niet vast, maar in dit jaar is in Eindhoven een Jan Henrick Santegoets overleden en voorlopig nemen we maar aan dat het deze Jan Henrick is. Aangezien meerdere personen in deze tijd zo heten en de gegevens vaak erg sumier zijn, is van verschillende akten niet eenduidig vast te stellen op welke persoon ze betrekking hebben. Zo ook de akte 2 :
‘ Weerdatie ende tauxatie der goederen gelegen binnen deser heerlicheyt Liempde, naergelaten bij Jan Henrick Santegoets, die is comen te overlyden op den 2e meert 1672 tot Eyndhoven zonder wittege geboorte naer te laten.
Een seste part in eenen hoijbeempt, gelegen binnen deser heerlicheyt Liempde, groot omtrent int geheel drie dagmaet, ende is ’t selve seste part getaxeert op 32 – 0 – 0 .‘
Uit deze tekst lijkt overigens de betreffende Jan Henrick geen kind van 9 jaar.
1 Not.5076 f.11v 2 Liemde R.44 f.27v
naar Top
08.d1 ALEYDA SANTEGOETS
08.d1 ALEYDA SANTEGOETS, dochter van Adriaen Jan 07.d5
Gedoopt : op 6 december 1644 in Best , overleden : na 1691.
Gehuwd : op 24 september 1684 voor schepenen in Oirschot met Franck, zoon van Pauwels Franck van den Acker, jong man. Beiden zijn afkomstig van Naestenbest.
Kinderen : niet bekend
Verder is alleen het optreden als doopheffer in 1691 bekend.
08.d2 ANNA SANTEGOETS
08.d2 ANNA SANTEGOETS, dochter van Adriaen Jan 07.d5
Gedoopt : op 15 mei 1647 in Best , overleden : op 4 februari 1717 in Best
Ongehuwd.
In 1688, 1697 en 1699 wordt Anna als doopheffer genoemd.
In 1701 maakt zij een testament , ‘ sieckelyck bij den viere sittende ‘ in Naestenbest in haar woning. Erfgename is zus Jenneke en haar kinderen.1
In gezonde toestand wordt in 1702 opnieuw een testament gemaakt, met o.a. Jenneke weer als erfgename.2
In 1711 volgt een verpachtcedulle voor de steede van Anneke 3 en in 1717 wordt zij in het begraafboek bijgeschreven. In Liemde volgt dan de taxatie van een ‘hoylant in Loeyende’ .4
1 Not.5168 dd 1701-02-23 2 Idem dd 1702-11-22 3 Oirschot R. f.135v. 4 Liemde R.85 f.
08.d4 JENNEKE SANTEGOETS
08.d4 JENNEKE SANTEGOETS, dochter van Adriaen Jan 07.d5
Geboren : rond 1655 , overleden : rond 1701.
Gehuwd 1 : op 3 juni 1685 voor schepenen in Oirschot met Andries Lambert van de Sande, oud 30 jaar, geboren en wonende in Oirschot.
Hij is v66r 1698 overleden. In dit huwelijk zijn kinderen geboren.
Gehuwd 2 : op 13 februari 1698 huwt Jenneke als weduwe van Andries, (volgens haar opgave 38 jaar oud !), met Evert Peters van de Heuvel, jonge man, 24 jaar, afkomstig uit Best.
Behalve in bovengenoende trouwakten wordt Jenneke alleen nog genoemd in de testamenten van zus Anneke in de jaren 1701 en 1702 (1). In het laatste testament wordt zij ‘wijlen’ genoemd.
1 Not.5168 dd 1701-02-28 en dd 1702-11-22
08.e1 MARIA SANTEGOETS
08.e1 MARIA SANTEGOETS, dochter van Goyaert Jan 07.a6
Gedoopt : in Best op 8 mei 1645 , overleden : in Best op 8 april 1683
Geen verdere gegevens bekend
08.e3 JAN SANTEGOETS
08.e3 JAN SANTEGOETS, zoon van Goyaert Jan 07.d6
Gedoopt : in Best op 22 rnaart 1649, overleden in Best op 4 augustus 1717.
Gehuwd 1: op 18 februari 1680 voor schepenen in Oirschot met Jenneke Aerts van Rooy, jonge dochter, uit Verrenbest. Zij is overleden in 1685.
Kinderen :
09.h1 Goyaert, gedoopt in Best op 8 februari 1683.
09.h2 Anna Maria, gedoopt in Best op 7 juni 1685. Geen verdere gegevens bekend.
Gehuwd 2: op 10 maart 1686 voor schepenen van Oirschot met Dinge Peter Jans van Roij, jonge dochter, uit Verrenbest. Zij is overleden in Best op 30 november 1724.
Kinderen :
09.h3 Elizabeth, gedoopt in Best op 26 december 1686.
09.h4 Joanna, gedoopt in Best op 29 april 1689.
09.h5 Jan, gedoopt in Best op 26 juni 1691.
09.h6 Peter, gedoopt in Best op 3 november 1694.
09.h7 Gisbert, gedoopt in Best op 4 maart 1697.
Geen verdere gegevens bekend.
09.h8 Bernard, gedoopt in Best op 7 juli 1699.
Geen verdere gegevens bekend.
Na zijn huwelijk in 1680 voor schepenen en pastoor komt Jan voor in een akte van 1684 waarin hij met zijn oom (of neef) eerst de tochte en het vruchtgebruik van een huis en landerijen in Verrenbest overneemt en vervolgens zijn part aan de oom verkoopt. Overigens wordt hij in deze akten ‘ man en momboir van Anneke Willem Willem Kemps ‘ genoemd, maar daarmee moet zijn moeder bedoeld zijn.1
Vreemd genoeg komen we Jan verder alleen tegen in het doopboek van de pastoor als vader van een dopeling of als doopheffer. Tenslotte volgt de vermelding in het begraafboek op 4 augustus 1717 2 : ‘ Joannes Godefridus Sandegoets ‘ (2)
Zijn (tweede) vrouw Dinge komt in 1720 nog voor als doopgetuige en overlijdt in 1724.
1 Oirschot R.221 f.II.234 en f.II.235 2 Best DTB.1 f.233
naar Top
08.f2 NICLAES SANTEGOETS
08.f2 NICLAES SANTEGOETS, zoon van Henrick Adriaen 07.e1
Gedoopt : in Best op 22 aug 1632, overleden in Best op 18 aug 1702.
Gehuwd : voor schepenen in Best op 5 juli 1665 met Dieliske, dochter van Gijsbert van den Spijcker. Zij is omstreeks 1688 overleden.
Kinderen :
09.f1 Egidia, geboren rond 1667.
09.f2 Helena, geboren rond 1669
09.f3 Elisabeth, geboren rond 1671
09.f4 Gijsbert, geboren rond 1679
Als Nicolaes nog maar net bij de volwassenen mag worden gerekend is hij al betrokken bij een rechtsgeding 1 :
‘ Vonnisse voor Goijart Eijmberts, aenleggere,
tegens Nicolaes zoone wijlen Henrick Adriaen Santegoets cum suis, gedaechden.
Gesien bij mijn heeren schepenen der dingbancke van Oirschot het proces tuschen Goijart Eijmberts, aenleggere ten eenre, op ende tegens Nicolaes Henrick Adriaen Santegoets cum suis gedaechdens ter andere zijde, voor hen opgestaen ende geresen, soo ende gelijck tselve is geinstrueert ende bij schriftelijcke aenspraecke in recht ter rolle over gedient den 9e october deses ijaers 1658, voorts bij den aenleggere mits de non comparitie des gedaegdens versocht sijnde bij manisse des lesten vonnisse versteck van antwoorde in dato den 6e november daer aen volgende, noch op ten 20e november dien volgende versocht hebbende versteck van antwoorde onder appoinctement.
Daer op verleent acte van continuatie bij laetste vonnisse gemaent zijnde, mijn heeren schepenen op al wel ende rijpelyck geleth, ter manisse des richters wijsen ende verclaren voor recht dat die gedaechde cum suis aende aenleggere sal schuldich ende gehouden sijn te voldoen, op te leggen ende te betaelen bij dese vonnisse de somme van vijff ende vijftich carolus guldens volgens sijne gedane aenspraecke ende genomen conclusie, daer inne mitsgaders inde costen van desen processe om redenen daer toe moverende, condemnerende.
Actum et pronunciatum in collegis scabinorum den 9e december 1658.
De vader van Nicolaes is op dit moment overigens al twee jaar dood.
In 1660 vindt de erfdeling plaats van de goederen van zijn grootvader. Met zijn broers en zus erft Nicolaes dan de goederen welke voor zijn vader bestemd waren.2 Zie Henrick 06.e1. Met zijn broers en zus koopt hij een jaar later in Naastenbest aan het Broek ‘ een hoyveldt ofte beempt, groot int geheel onbedeylt drije loopensaets, gemeynelyck genoemt den Raeymaeckers beempt ‘3
In 1665 treedt Nicolaes in het huwelijk en in 1669 koopt hij in Verrenbest
‘ een stuck ackerlants ter plaetsche aen ’t Middeldrom, genoemt den Camp, groot drie loopensaets ‘ voor 150 gld 4.
Afgezien van enkele vermeldingen als doopheffer komen we Nicolaes pas weer tegen in 1677 bij de aankoop van ‘ een stuck teul en ackerlants groot vijff spijnten, gelegen in Varenbest aen ’t Middeldrom ‘, grenzend aan het hierboven vermelde stuk land.5 De koopprijs bedraagt 112 gld.
Eveneens in Verrenbest koopt hij twee jaar later en ‘ stucxken hoey en waeylants, genoemt den Dries, groot twee loopensaets,‘ voor 68 gld.6 In dit zelfde jaar treedt hij ook nog op als momboor voor onmondige kinderen in de familie van zijn vrouw.7
In bet verpondingenboek van Qirschot komt Nicolaes voor onder Verrenbest.8 Daaruit blijkt dat hij in de loop der jaren zijn bezit in sterke mate heeft uitgebreid. Daarnaast is hij ook nog in staat om geld uit te lenen, zoals in 1685 blijkt. Enkele personen beloven hem
‘ de somme van twee hondert gulden capitaels met den intereste van dien tegens vijff gulden ten hondert int jaer, spruijtende ende hercomende van goeden geleenden silveren hollantsen permissie gelde in pattacons ofte ducatons ‘ te betalen over een jaar.9
Twee jaar hierna, in 1687, koopt Nicolaes voor 100 gld in Verrenbest ‘ eenen camp teullants genoempt den Auden Camp, groot sijnde twee loopensaets en 18 roijen ‘.10 Veertien dagen later wordt een testament opgesteld omdat Diliana ziek is 11 :
‘ Inden naeme ons Heeren, amen.
Bij den inhouden van desen openbaren instrumente zij kennelijck eenen iegelijcken, dat op heden desen 25e october 1687 voor mij als openbaer notarius binnen de vrijheijt Oirschot residerende ende voor de getuijgen onderbeschreven sijn gecompareert in eijgen persoonen Nicolaes Henrick Adriaens Santegoets ende Diliana dochtere Gijsberts vanden Spijcker, wettige beddegenooten, inwoonderen deser vrijheijt inden hertganck van Verrenbest, den voorschreven Nicolaes gesont, gaende en staende ende Diliana sieckelijek te bedde liggende maer beyde hen verstant sinnen ende memorie wel machtich ende gebruijckende gelijok des claerlijck was blijckende, welcke tsamen hebben gemaeckt ende geordonneert hennen testament, lesten ende vuijttersten wille, gelijck die maecken ende ordonneren midts desen in voegen ende manieren naer volghende.
Ierstelijck hebben henne zielen in ……..naer den wille Godts uijt henne lichaemen sullen comen te scheijden, te volgen Godt Almachtich ende henne doode lichaemen ter christelijcke begraeffenisse.
Waermede comende tot dispositie van henne tijtelijcke goederen ende effecten hen bij Godt Almachtich op dese aerde verleent, van alle deselve niets vuijtgescheijden, hebben sij testateuren malcanderen wederzijdts den lancxtlevende van hen beijden gemaeckt vrije heer ende meester ende vrije vrouwe ende meestersse om die te weijnden ende te keeren daervan te bandelen ende te disponeren in alderhande maenieren aloft sij beyde in den leven waeren, als d’een d’andere daerinne respective ende reciprocqelycken noemende ende instituerende voor sijnen ende haeren gerechten erffgenaem.
Midts gereserveert nochtans in ten ……….. lancxtlevende over …….. naer des joncxtlevendens aflijvicheijt henne gesamentlijcke kinderen henne legitime portie.
Allen ’t welck voorschreven staet verclaerden de testateuren te wesen henne testament, lesten ende vuijttersten wille, den welcken willen ende begeren dat naer henne respective afflijvicheijt sijn volcomen cracht ende effect hebben ende sorteren sal in alder bester maenieren.‘
Klaes Handrick Santegoets
d’marcq ……… van Diliana Gijsberts van de Spijcker, testatrice
Van Diliana vernemen we hierna niets meer, mogelijk is zij spoedig na dit testament overleden.
Nicolaes boert gewoon verder en koopt in 1688 in Straten aan de Meijenheuvel :
‘ een achtste part off gedeelte in een hoijveldt genoemt de Schoordonck, int geheel groot 18 loopen ‘ voor 75 gld 12 en in Verrenbest ‘ seecker stuck erffve oft camp in de Cromsteegde, groot 2½ loopensaets ‘ voor 53 gld 134.
In 1691 worden enkele personen bij de schepenen ontboden waarbij zij
‘ attesteren ende verclaren eenparelijck, dat Pauwels Dirck Hoppenbrouwers geseijt heeft, als Claes Santegoets (niet) vrij gelaten wort dat Adriaen Eymbert Snellaerts dan dienen moet ‘.14
Waar een en ander betrekking op heeft is niet duidelijk, maar kennelijk heeft Claes ooit gevangen gezeten.
De rest van de jaren 1690 staat weer in teken van bezitsuitbreiding.
In 1692 koopt Nicolaes in Straten
‘ het sestiende paert in den hoijbeemt, genoemt de Groote Schoordonck, voor dese portie groot drie lopensaet ‘ voor 38 gulden 15 en in Verrenbest voor 126 gulden ‘ eender stuck erffve van saeij, waeij en teullants daer thuijs nu affgebroecken en mede vercoft is, groot samen drie loopensaets, genoemt de Kelders Houve ‘.16
In 1697 compareert ‘ Nicolaes Henrick Santegoets, oom ende naeste bloetverwant van Willem Adriaen Quinten huijsvrouwe, die met sijne eijgene klinckende en blinckende penningen genaerdert heeft een halff hoijveltien, genoempt den Braeckers Bempt, onbedeijlt met hem naerderman, groot voor dese hellicht twee loopen onbegrepen ‘. De koopsom bedraagt 94 gulden.17
In 1702 is Nicolaest leven ten einde : ‘ 18 augusti sepultus est Nicolaus Henrici Santergoets ‘
De deling vindt in 1703 plaats tussen Lyske, Heijltje en de onmondige kinderen van Gijsbert. Het bezit omvat 18 :
– huijs, hoff ende aengelagh, (3 lop. Verrenbest)
– een stuck ackerlants, genoemt het Brughtjen, (1 lop. Naesentbest)
– een stuck weijlants, genoemt Brakers Bempt, (4 lop)
– de hellicht in seker weijke aent Morselaer, (1 1op)
– een stuck ackerlants genoemt den Nieuwenacker, (3 lop)
– een stuck erffs genoemt den Acker aent Huijsken, (3 lop)
– een weijken genoemt het Sants Cuijltje, (½ lop)
– een stuck erffs genoemt den Belen Camp (4 lop)
– een stuck ackerlants genoemt de Braken; (1½ lop)
– vierde paert in de Geenkens Dijck, (2 lop)
– de helligt in een hoijvelt aen de Vleutstraet, (3 lop)
– en weijde genoemt de Nieuwerf, (2 lop)
– een weijken genoemt d’Assmis, (2 lop)
– een stuck ackerlants genoemt de Hooghacker, (2½ lop)
– een stuck ackerlants genoemt de Lang Braken, (2 lop)
– een stuck ackerlants genoemt het Dirck Jans van Dijck, (8 lop)
– een stuck ackerlants genoemt den Creijnencarnp, (2 lop)
– eenen acker genoemt de Houtskoij, (1 spints)
– het vierde paert in seker hoijvelt genoemt de Groote Scheerdoncken, (12 lop)
– de helligt in een hoijvelt genoemt de Heerbeecquen, (5 lop)
– een weijvelt genoemt het Sonderen, (2 lop)
– en campken genoemt het Heijveltie, (2 lop)
– een stuck acker ende weijlants genoemt den Ouden Camp (3 lop)
– een renthe van hondert gld capitael,
– een renthe van hondert gld capitael,
– een renthe van vijfftigh gld capitael,
met als lasten een derde deel in seeckeren pagt van tien gld, drije en half vaten rogh, Oirschotse mate, jaerlijcx aen de H.Geest tot S’Bosch, tien stuyver aen de kercke van St.Qdulphus tot Best, eenen gld oft soo veel min of meer onbegrepen als jaerlijcx vuijt de voorschreven Cantors bogt in eenen meerderen pagt te vergelden is, vuijt het hoijvelt aen de Vleut te vergelden de helligt in twelff stuyver twelff penningen chijns, vuijt de weijde genoemt de Nieuwerf eenen stuyver en halven chijns, beijde aen de domeijnen van Brabant.’
1 Oirschot Gem.Arch. Losse akte 1658-12-09 2 Oirschot R.211 f.69 3.211 f.III.264 4 Oirschot R.214 f.II.586 5 Oirschot R.216 f.I.226 6 Oirschot R.219 f.I.185 7 Idem f.I.211 8 Oirschot Gem.Arch. Verrenbest f.120 e.v. 9 Oirschot R.222 f .II.101 10 Oirschot R.223 f.III.180 11 Not.5166 dd.1687-10-25 12 Oirschot R.223 f.II.68 13 Idem f.II.90 14 Oirschot Gem.Arch. losse akte dd.1691-07-19 15 Oirschot R.224 f.III.134 16 Idem f.III,157 17 Oirschot R.226 f.II.64 18 Oirschot R.230 f.144v
naar Top
08.f3 ANNA SANTEGOETS
08.f3 ANNA SANTEGOETS, dochter van Henrick Adriaen 07.e1
Gedoopt : in Best op 6 juli 1635 , overleden : voor 1701
Gehuwd : op 4 februari 1663 met Aert Jan Verrooten. Hij is overleden na 1701.
Kinderen : Hendrik en Elizabeth.
Anna wordt genoemd bij de erdeling in 1660 en de aankoop van een stuk land met broer Nicolaes in 1661.1, 2 In 1701 maakt ‘ Aerdt Jans Verrooten, weduwnaer van wijlen Anna dochtere Henrick Santegoets ‘ een testament en is daarbij gezond.3
1 Oirschot R.211 f.II.69 2 Idem f.III.264 3 Not. 5166 dd.1701-02-13
08.f5 LAUREYS SANTEGOETS
08.f5 LAUREYS SANTEGOETS, zoon van Hendrick Adriaen 07.e1
Gedoopt in Best op 28 mei 1639, overleden na 1679
Laureys wordt als minderjarige genoemd bij de erfdeling van de goederen van zijn grootvader in 1660.1 Zijn vader is namelijk al in 1656 overleden. Verder is van Laureys alleen de vermelding in het verpondingenboek van Naastenbest bekend, waaruit zou kunnen worden opgemaakt dat hij in 1679 nog in leven is.2
1 Oirschot R.211 f.69 2 Oirschot Gem.Arch. Naestenbest I f.46
naar Top
08.f6 JAN SANTEG0ETS
08.f6 JAN SANTEG0ETS, zoon van Hendrick Adriaen 07.e1
Gedoopt : in Best op 15 februari 1643 , overleden : na 1682.
Gehuwd: op 8 feb. 1676 in Schilde bij Antwerpen met Barbara Simions en hij ging daar wonen.
Ook Jan is minderjarig als in 1660 de erfdeling van de goederen van zijn grootvader plaats vindt.1 Zijn broer Nicolaes treedt daarbij als momboor op, evenals in 1663 bij het verhuren van
‘ syn huys ende landen tot Naestenbest ‘ 2 :
‘ Onder conditien ends voorwaerde hier naer beschreven soo hebben Nicolaes Jan Santegoets ende Adriaen Jan Essen als beede momboiren ende toesienderen over Jan zoone wijlen Henrick Adriaen Santegoets ten hoochsten vanden beurde voor alle man met uijt ganck des hoochsels verijaerhuijrt ende in pachtinge uijt gegeven seecker des onmondigens huijs, hoff, saij, waijlant ende aengelegen erffve, groot samen eenen loopen en twintich roijen, off inder groote als dat gelegen is binnen Oirschot onder den hertganck van Naestenbest.
Item alnoch een stuck eckerlants groot ontrent twee loopensaets off soo dat gelegen is, ende alnoch seen stucxken nieuw erffve, genaempt den Dassunt, groot anderhalff loopensaets,
ende willen noch verhuijren eenen beempt genoempt den Raymaeckers beempt, groot omtrent d’ordhalff loopensaets off als die gelegen is ter plaetsche voorschreven.
De waijde ende hoijwas te halff maert, de huyssinge te Sinxten ends het teullant te oijcxt aends bloote stoppelen allet in desen yegenwoordigen ijare van 1663 bij den huyrlinck ende pachter aentevaerden ende alsoo teijnden syne ijaren huyringen wederom die te verlaten, ende wort dese verhuyringe gedaen voor eenen tijt ende termijne van sesse yerstcomende ijaren met de yerste drije jaren die eene den anderen van beyde die dat gelieven sall inde kerssmisse heyligedagen wettelyck ende gerichtelyck te vercondigen ende op te seggen.
Des sal den huijrlinck de huijringe naer laets recht in dack ende wanten geduijrende syne huijringe die moeten onderhouden geen haut op ende om de goederen te mogen scharen ende de gemeijntens lasten van verpondinghe, omslagen ende andere daer op gestelt ende noch op gestelt te worden tot synen laste ende costen sonder eenige cortinge moeten voldoen ende betaelen van allen sijn gebruijck ten dage synder huyringe toe, voorts wegen, waterlaten van schauwen ende andere daer toe staende onderhouden.
Ende heeft Aert Jansen Verrooten als pachter ende huijrlinck op de voorschreven conditien ende voorwaerden de huijringe geaccepteert, aengenomen ende aenvaert voor de somme van veertich guldens ijarelijcx te samen in gelde te voldoen ende kersemisse altoos aen die verhuijrderen ten uijtersten well voldaen ende betaelt, hieronder verbindende ende submitterende die huijrlinghse et omnia bona habenda realiter.‘
In 1668 verhuurt Jan opnieuw ‘ huys, hoffstad, hoff ende aengelegen erffve, met noch een stuck erffve genoemt de Dassunt ende een hoyvelt genoemt de Raeymaeckers beempt, voor eenen tyt ende termyn van vier jaeren ‘ voor 40 gulden per jaar.3
In het verpondingenboek van Naestenbest wordt voor Jan een pagina aangelegd in de jaren 1660 4 :
‘ huys, aenstede of Scheuracker, (1 lop 3 r) …………………………. 0 – 14 – 12
de Waterlaat, (1 lop 38 r) ……………………………………………………. 1 – 3 – 14
de hellichte achter int leste nieuw erffve, (1½ lop)………………… 0 – 10 – 6
de Raeymaeckers beempt, (1½ lop)………………………………………. 0 – 13 – 8
3 – 2 – 8
Op 8 februari trouwt Jan in Schilde bij Antwerpen met Barbara Simions. Omdat hij in Schilde wil gaan wonen moeten zijn bezittingen in Oirschot verkocht worden. Allereerst verkoopt
‘ Jan zoone Henrick Ariaen Santegoets, woonende in den dorpe van Schill onder den quartiere van Antwerpen, van Oirschot aldaer getrouwt zijnde, seecker sijn hoyveldt genoemt den Raemaeckers beempt, groot drije loopensaets ‘ in 1676 voor 174 gulden.5
De akte is ondertekend:
Jan is in Schilde doopheffer in 1677, 1679 en 1682 10, maar er worden geen kinderen van hem en Barbara gedoopt. Ook in het overlijdensregister komen zij niet voor.
Zijn huis met alle toestanden daaromheen (1½ lopense land) wordt in 1678 verkocht voor 165 gulden,6 de Waterlaat (groot een sesterse) voor 186 gulden 7 en ‘ seecker waeyken genoempt de Dachsmith ‘ (groot 1½ lop) voor 64 gulden. 8 In dezelfde tijd leent hij nog honderd gulden uit tegen een rente van 5% .9 Volgens een bijschrift bij de laatste akte is de lening afgelost op 25 mei 1682. Na die tijd vernemen we niets meer over Jan, maar mogelijk leefde hij nog lang en gelukkig in Schil bij Antwerpen.
1 Oirschot R.211 f.69 2 Oirschot R.212 f.II,145 3 Not. 5105 dd 1668-04-10 4 Oirschot Gem.Arch. Naestenbest f.45v 5 Oirschot R.218 f.I.37 6 Idem f.II,279 7 Idem f.II,280 8 Idem f.II,282 9 Idem f.II.283
10 Schilde DTB 0001_114_00002_000_0_0001 f.30, 35 en 40
naar Top
08.g1 IKEN SANTEGOETS
08.g1 IKEN SANTEGOETS, dochter van Henrick Roelof 07.h04
Geboren : rond 1632 , overleden : na 1662
Van Iken is alleen de vermelding in het testament van haar vader bekend.1
1Not.4710 f.575
08.g2 MARIA SANTEGOETS
08.g2 MARIA SANTEGOETS, dr van Henrick Roelof 07.h04
Geboren : rond 1634 , overleden : na 1673.
Gehuwd : in Boxtel op 14 januari 1663 met Jan, zoon van Jan van de Sande. Hij overlijdt na 1687.
Kinderen : 3
Maria wordt vermeld in het testament van haar vader in 1662 1 en een jaar later wordt van haar een trouwakte geregistreerd. In 1673 maakt Maria ‘ cranck te bedde liggende ‘ met haar man een testament 2 en tenslotte lezen we bij de erfdeling van de goederen van haar ouders in 1687 dat drie onmondige kinderen haar deel in ontvangst nemen 3.
1 Not.4710 f.575 2 Not.4715 f.63 3 Boxtel R.135 f.22v
08.g3 JAN SANTEGOETS
08.g3 JAN SANTEGOETS, zoon van Henrick Roelof 07.h04
Gedoopt : in Boxtel op 18 september 1637, overleden aldaar op 15 december 1687.
Gehuwd : met Maria, dochter van Huybert Peters van Gemert.
Geen kinderen bekend.
Vanwege het voorkomen van verschillende Jan Henricken is het huwelijk van Maria van Gemert niet met zekerheid aan deze Jan toe te schrijven. Er zijn echter ook een aantal akten waarin uitdrukkelijk sprake is van een Jan Henrick Roelof en daar is dan geen misverstand over mogelijk.
In het verpondingenboek van Munsel en Onroey 1 komt een Jan Henrick voor. Hij heeft daar 17 percelen welke in totaal een aanslag van 37 – 16 – 4 oplevert.
In het testament van zijn vader in 1662 wordt Jan ook met name genoemd.2 Vervolgens vernemen we tien jaar niets, tot in 1673 in St.Michielsgestel ene Jan Henrick als man ende momboir van Maria van Gemert optreedt.3 In die akte staat echter ook Henrick Jan Santegoets als man van Maria genoemd, dus het is allemaal onzeker.
In 1676 koopt Jan Hendrick ‘ inden name ende van wegen syne moedere een stuck ackerlants, genoempt d’Achterste Bergh,groodt een lopensaet ‘ in Casteren voor 60 gulden 4, en met zijn broer Gommert ‘ het seste gedeelte in een dachmaet hooylants, genoemt het Vonderbeemptien ‘ in Munsel 5. Beide broers kopen twee jaar later in Munsel voor 160 gulden de Dystelacker (2 lopensaet) 6 en in 1683 voor maar liefst 630 gulden 7 :
‘- een teulhuijs, schop ende hoff metten halven dries daer t’eijnde aengelegen, groot t’samen vier loopensaet ende achtien roijen, allen tselve gestaen ende gelegen int Elsbroeck, …..
– item acht lopensaet heijlant aenden Langend achter Coppenhoeff, …
– item alnoch een halffrecht op Barinxvelt ‘.
Als last rust hier nog op ‘ twee cappuijnen ende een vastenavont hoen chijns aende heer van Boxtel, item vijff gulden jaerlycx aenden armen block ten Bosch opt Oirten‘.
Bij de erfdeling van de goederen van zijn vader in 1687 valt Jan ten deel 8:
‘– een stuck teullants, genoemt den Langhacker, (Munsel)
– een stuck weijlants, genoemt de Koeweij, (idem)
– ’t gerecht vierdepart onbedeijlt in een stuck erve, soo houtwas als heyde, (St.Oedenroode, Ollant)
met den last van twee cappuynen, vier smalhoenderen ende de helft in drye stuijvers acht penningen chyns in twee texten respective jaerlycx aen de heer Baron van Boxtel.‘
Veel plezier heeft Jan er overigens niet aan beleefd, want op 15 december in dat jaar is hij overleden. Bij de ‘Tauxaet‘ worden genoemd 9 :
‘– Ierstelyck de helft onbedeylt in een huysken ende schopken met ontrent twee ende een halff loopensaet erve daer aen leggende.
– Item drye vierde parten onbedeylt in vijff loopensaet erve soo wey als hey.
– Item ontrent drye ende een halff loopensaet teullants.
– Item de gerechte hellichte onbedeylt in twee slechte heuveltiens.
T’samen getaxeert op de somme van drye hondert vyffthien guldens.‘
1 Boxtel Gem.Arch.F2 Muasel en Onrooy f.1 2 Not.4710 f.575 3 Michielsgestel R.55 f.52v 4 Liemde R.45 dd.1676-05-21 5 Boxtel R.104 f.37 6 Boxtel R.105 dd. 1678-10-28 7 Boxtel R.111 f.5 8 Boxtel R.135 f.22v 9 Idem f.42
naar Top
08.g5 GOMMERT SANTEGOETS
08.g5 GOMMERT SANTEGOETS, zoon van Henrick Roelof 07.h04
Gedoopt : in Boxtel op 7 juli 1642, overleden in Boxtel op 5 feb1695.
Ongehuwd.
Ook Gommert is genoemd in het testament van zijn ouders.1 Vervolgens komen we hem tegen als koper van enkele stukken grond, samen met broer Jan, in de jaren 1676, 1678 en 1683 (zie bij Jan).
In 1687 worden de goederen van zijn ouders verdeeld en ontvangt hij 2 :
in Munsel : – een schuer ende backhuys mette erffenisse daeraen leggende,
– een stuck teullants, genoemt den Driesacker,
– de gerechte hellichte onbedeijlt in eenen hoybeempt.
In 1688 doet Gommert een gooi naar enkele openbare functies. Als verpondingen beurder komt hij enkele stemmen te kort, maar als kandidaat borgemeester krijgt hij zes stemmen, hetgeen voldoende is om van pinksteren af als zodanig te gaan functioneren.3, 4
In het begraafboek van Boxtel wordt tenslotte in 1695 vermeld :
‘ 9 februarius obijt Gummarus Henrici Santegoits, celebatus, ‘ Munsel
(Op 9 februari is overleden Gommert Henrick Santegoits, ongehuwd)
Bij de akte betreffende de taxatie is als overlijdensdatum 5 februari genoemd.
Zijn bezit in Munsel wordt daarbij geschat op 490 gulden 5 :
– huys, schuer, schop, hoff, erve, (12 lop., Munsel/Onrode)
– erve : hey, groes, teullant, (13 lop. 24 r., Munsel/Onrode)
– teullant, Hoeckacker, (1 lop. 6 r., Munsel/Onrode)
– teullant, Langhacker, (4 lop. 33 r., Munsel/Onrode)
– groes en teullant, Berghacker, (4 lop. 39 r., Munsel/Onrode)
– hey en groes, d’Eusel, (2 lop., Munsel/Onrode)
– heyvelt, (1 lop., Munsel/Onrode)
– heycamp, aen Coppenshoef, (4 lop., Munsel/Onrode)
– ½ hout- en heyvelt, (totaal 6 lop., in Rode)
1 Not.4710 f.575 2 Boxtel R.135 f.22v 3 Boxtel R.18 f.55 4 Boxtel R.135 f.59 5 Boxtel R.136 f.39
naar Top
08.h1 JAN SANTEGOETS
08.h1 JAN SANTEGOETS, zoon van Evert Roelof 07.h05
Gedoopt : in Gemonde op 1 maart 1635 , overleden : in Boxtel op 1 april 1692.
Gehuwd 1: in Boxtel op 23 januari 1661 met Lyske, dochter van Hendrick Evertse. Zij is voor 1666 overleden. Geen kinderen.
Gehuwd 2 : in Boxtel op 8 december 1666 met Diercxke (=Theodora),
dochter van Michiel van den Broek. Zij is overleden op 1 april 1725.
Kinderen :
09.g1 Leysbet, geboren in 1667
09.g2 Adriaentje, gedoopt in Boxtel op 17 oktober 1674.
09.g3 Evert, gedoopt in Boxtel op 4 januari 1677
09.g4 Martien, gedoopt in Boxtel op 13 november 1678
09.g5 Jan, gedoopt in Boxtel op 27 januari 1681.
Geen verdere gegevens bekend.
09.g6 Jan, gedoopt in Boxtel op 10 oktober 1683.
Geen verdere gegevens bekend.
09.g7 Aelke, gedoopt in Boxtel op 3 december 1685.
09.g8 Oda, gedoopt in Boxtel op 9 december 1687.
Na zijn trouwen in 1661 komen we Jan tegen in het testament van zijn vader in 1666.1 Daaruit zou op te maken zijn dat de verhouding tussen Jan en zijn vader, stiefmoeder en halfbroers en zusters niet al te best was. Inmiddels is kennelijk ook zijn vrouw overleden want hij treedt opnieuw in het huwelijk.
Het werkterrein van Jan strekt zich vervolgens uit naar Michielsgestel waar hij in 1667 en 1668 als getuige optreedt bij notariële akten en naar Liemde waar hij in 1669 en 1670 als schepen wordt genoemd.2 Het is tenminste erg waarschijnlijk dat de aldaar geheten Jan Evert Roeloffs onze Jan Santegoets is.
Eveneens in Liemde is Jan in 1674 betrokken in een rechtszaak 3 :
‘ Jan Dierck Huijberts, Alegonda weduwe Wouter Hendrick Paulus cum suis, aenleggere, contra Jan Evaert Santegoets, gedaegde.
Brants voor d’aenleggere eijst betaelinge ende voldoeninge van vijff jaeren hueringe van hunne stede tot Casteren, pinxten ende oixt respective 1673 vervallen, jaerlijckx 133 gld, 2 steen vlas, 4 vijmen dackstrooij, bedraecht voor de voorschreven 5 jaeren ter somme van 665 gld, tien steen vlas ende twintich vijmen dackstrooij, presenterende te laeten corten tgene blijcken sal daer op betaelt ende gelevert te wesen, concludeert ende contendeert tot betaelinge van tgene voor-schreven, onder appoinctement van U Eerw., cum expensis.
Den gedaegde presenteert rekeninge ende voldoeninge mits hem wort toegestaen eenigen tijt daer toe naebehooren.
Brants alsoo den gedaegde int eijnde der huercedulle heeft versocht goetwilliche condemnatie gelijck bij de selve is blijckende, ende daer toe geconstitueert thoonder der selver versoeckt alsoo inden eijs ende conclusie der aenleggeren gecondemneert te worden onder appoinctemente van U Eerw. cum expensis.
Een week later wordt deze zaak afgehandelt 4 :
‘ Alsoo by Jan Dirck Huybers, Alegonda weduwe Wouter Henrick Pauwels ende Adriaen Dirck Huybers cum suis opten 10e January 1674 vonnis is geobtineert op ende tegens Jan Evers Santegoets gedaechde ter saecke van vyff jaren hueringe van henne stede tot Casteren, pincxten ende ocxt respective ao 1600 drieentseventich verschenen, bedragende voor de voorschreven vyff jaer de somme van 665gld, tien steen vlas, twintich vymen dack-stroij salvo cortinge t’geen daer op is betaelt, soo syn gestaen ende gecompareert voor schepenen ondergeschreven de voorschreven partyen, ende hebben van alles geens voorschreven minnelyck met malcanderen affgereeckent, ende is bevonden ende heeft den voorschreven Jan Evers Santegoets bekent noch suyver schuldich te wesen in alles ter saecke voorschreven de somme van drie hondert guldens tot 20 stuyver t’stuck, latende den gemelten vonnisse tot invorderinge der voorschreven somme in syn cracht ende eigene.
Misschien heeft bij bovenstaande ook de politieke toestand een rol gespeeld. In het rampjaar 1672 zijn de Fransen immers ons land binnen gevallen en daar had vooral Brabant van te leiden. Het enige lichtpuntje was dat de godsdienstvrijheid voor de katholieken weer werd hersteld.
In 1675 verhuurt Jan in Casteren voor 18 stuiver een ‘ acker Teullants ‘ en enkele weken daarna koopt hij 5 :
‘ drije vyffde paerten in seeckere hellichte van eene hoefve lants mette gedeelten der huijsingen daerop staende, gelegen in Hult, soo ende gelyck Jan Everts Santegoets coopere in desen in hueringe heeft, met alle gerechticheden soo in hooge als leege, in natte in drogen ‘ voor 1520 gulden. Als lasten worden verder genoemd :
‘– drye vyffde paertten in de hellichte van een malder rogge aende baer vande geloofige sielen.
– Item drye vyffde paerten inde hellichte van vyff gulden sjaers aent Clooster achter de Tolbruch.
– Item drye vyffde paertten in de hellichte van drye gulden thien strs aent Convent vande Geertruijden ten Bosch.
– Item drye vyffde paerten inde hellichte van twelff strs twee ort.
– Item van gelycke gedeelte in vier strs min een oortien.
– Item van gelycke gedeelten in eene seste deel van een voorcken al in verscheyde texten aende heere van Boxtel synde gewincyns met noch gelycke gedeelte als voor van een vastelavont hinne aende heere van Boxtel.
– Item noch gelycke gedeelte in de hellichte van twee provisie brooden aende geene daertoe gerechticht synde ende alnoch eenen geheelen chyns van twee hondert gulden capitael.’
Tegelijkertijd verkoopt hij in Onroode voor 150 gulden ‘ een derde paert met alnoch een vijfde paert van een ander derde paert van een houtvelt gemeynelycken genoemt het Hultere ‘.6
Een dag later volgt voor 200 gulden ‘ een perceel ackerlants genoempt den Cronen acker, groot ontrent een sestersaet, gelegen in Casteren ‘.7
In 1681 maakt tante Anneke, die geen kinderen heeft, een testament 8 en Jan wordt daarin bedacht met ‘ de somme van vijfftich gulden ‘.
Van groter betekenis is de erfdeling welke in 1685 plaats vindt.
Het deel van Jan omvat :
– de achterste hellicht van een stuck ackerlants, genoemt den Nieuwen Acker, (5 lop, Onroode)
– het derde paert van hen hoij, gecomen van Berganie, gelegen in de Gemonse Beemden,
– een vierde paert van hen deel in een houtvelt, genaemt Bussel, (Onroij)
– de somme van vijff en twintigh gulden,
onder last van te onderhouden de hellicht vant Steegd hecken mette halve Steegde. 9
Ook in deze tijd zijn de lasten voor de Meierij erg hoog.
Een nieuwigheid in 1684 is het installeren van 450 straatlantaarns in den Bosch. Vier personen worden aangesteld om olie bij te vullen en 25 man gaan als aansteker fungeren.
In dit jaar laat Jan van zich spreken als koper van een akker ter grootte van 4½ lopense in Gemonde 10 en als kerkmeester.
Als de goederen van zijn halfbroers en halfzuster worden verdeeld, treedt hij op als momboor over de kinderen van die inmiddels overleden halfzuster.11
Heide speelt in het Brabantse boerenbedrijf van die tijd een rol, o.a. bij het maken van mest en op gezette tijden zijn er openbare verkopingen van ‘ parceelen offte cavelen van heyde om te vlaggen ‘. In 1685 koopt Jan bij zo’n gelegenheid twee percelen voor respectievelijk 1 – 11 – 0 en 1 – 6 – 0 .12
Het innen van de tienden kan ook worden gepacht en in ditzelfde jaar is Jan van de partij en heeft er 8 – 16 – 0 voor over. Op welke voorwaarde een en ander geschiedt is in de akte ook vermeld.13
Een schuld van 200 gulden moet Jan in 1688 als ‘ affgegaen borgemeester deser baronnye van Boxtel ‘ gaan betalen 14 en als schepen treffen we hem aan in de jaren 1689, 1690 en 1691. Dan is zijn levenspad ten einde want in 1692 overlijdt hij :
‘ Aprilis 1 obijt Jan Everts Santegoits, coniugatus. Heult.’
(1 April overleden Jan Everts Santegoits, gehuwd. Heult)
Vrouw en kinderen blijven achter.
Laatstgenoemden komen we tegen in 1694 in het testament van Peter Evert Santegoets.15 Vreemd genoeg vindt pas in 1704 een erfdeling plaats van de goederen die de eerste vrouw van Jan, Lyske Handrick Evert Aerts, heeft nagelaten.16 Daar komen overigens geen Santegoetsen aan te pas.
Weduwe Diris wordt vermeld als borg voor zoon Evert in 1708 en in 1715 bij het afleggen van een verklaring 17 :
‘Dirris weduwe Jan Evert Santegoets, in zijn leven borgemeester en schepen, out ontrent 75 jaren, ende …..(enkele andere personen), alle inwoonderen der baronnije van Boxtel onder den hertganck gemijnelijck genaampt Heult, hebben op henne manne waarheyt ende vrouwe eerbaarhijt eenparigh getuijght, verclaart en geattesteert, dat zij deponenten altijts van soo lange tijde dat ter contrarie geen memorie en is, hebben hooren en sien seggen, dat men alhier hout voor een notoir recht, dat de gront en potinge in de hage van Heult aen de heere grave de Homes, baron van Boxtel etc. privative toebehoort.
Verclaren mede dat zij deponenten in de Hage van Heult noijt ijmant als de hoevenaars van dito heere grave hebben sien vlaggen, en ten oorsake voorschreven noijt enighe rossen en hebben derven steecken.
Eijntelyck verclaren de gesamentlijcke deponenten voor redenen van welwetenthijt, dat zjj ontrent de voorschreven Hage zijn gebooren en opgevoeijt, en henne ouders hebben hooren en sien seggen, dat de Hage den heere grave voornoemt competeerde en ter dier oorsaken hen deponenten te hebben geinterdiceert dat zij geen rossen tot de wallen noodigh soude mogen steecken. Ende de deponenten aldaar iegenwoordigh noch zijn woonende en neffens de voorschreven Hage gegoeijt en geerft te zijn, soo presenteren zij deponenten dese verclaringe des noot en gerequireert zijnde voor heer en hoff, competent met solemnele eede te bevestigen, consenterende mij notario acte gelevert te werden in behoorlijcke forme. Ende want redelijck is der waarhijt getuijgenisse te geven in sonderhijt des versocht zijnde, soo hebben zij deponenten uyt lieffde van waarhijt sulcx niet willen weijgeren om dito heere requirant te dienen daar en alsoo des behoort.
Een jaar later staat Diris zelf met haar zoon Evert in de beklaagdenbank.18
Van mei tot september komt haar zaak voor op de rol en uiteindelijk luidt de uitspraak dat zij moeten betalen : 13 gld 10 st., 3 zakken en 3 vaten rogge, 10 gld , 2½ zak rog, 2 zakken boekweit en wat dies meer zij.
Kennelijk is zij nalatig geweest in het betalen van rente, huur of pacht.
Ook in 1720 treedt zij samen met haar zoon Evert op. Ze huren dan een huis in de Horrixstraat in St.Michielsgestel.19
Als laatste is nog te vermelden haar overlijden in 1725 : ‘1 aprilis , Dirs Santegodts’
1 Not.471 f.70 2 Not.4723 f.11 , Not.4713 f.309 en Liemde R.3 3 Liemde R.3 f.18 4 Idem f.19v 5 Boxtel R.104 f.74 6 Idem f.75v 7 Liemde R.45 dd.1676-01-28 8 Not.4716 f.526 9 Boxtel R.111 f.50 10 Idem f.79 11 Idem f.84 12 Liemde R.3 f.19v 13 Boxtel R.104 f.74 14 Idem f.75v 15 Liemde R.45 dd.1676-01-28 16 Not.4716 f.526 17 Boxtel R.111 f.50 18 Boxtel R.28 dd 1716-05-27 e.v. 19 Michielsgestel R.82 f.23
naar Top
08.h3 PETER SANTEGOETS
08.h3 PETER SANTEGOETS, zoon van Evert Roelof 07.h05
Gedoopt: in Boxtel op 22 februari 1642, overleden aldaar op 10 apr 1694.
Het openbare leven van Peter begint na een optreden als doopheffer in 1680, en vervolgens bij de erfdeling in 1685. Hij verkrijgt daarbij 1 :
– de vorste helicht van een stuck ackerlants, groot int geheel vyff loopensaet, genaemt den Nieuwen Acker, (Onroode)
– eenen weycamp, (Munsel, Langenbergh)
– de helicht in een houtvelt, genaempt de Busselen, (Munsel)
onder laste van hier uijt te vergelden drie stuyver twee oort chijns aende heer van Boxtel, gaende uijt tierste parceel.
Ruim een jaar later volgt de erfdeling van de goederen van zijn moeder 2 :
– een stuck teullants gemijnelijck genaempt t Buytenlant (Gemonde)
– een stuck teullants genaernpt den Smisacker, (Gemonde)
– een stuck teulants genaempt ’t Cranenstuck, (Gemonde)
– de helft onbedeylt in een stuck teullants genaempt den Wielacker, (Gemonde)
– een stuck teullants genaempt ’t Willigh stuck, (Gemonde)
– de gerechte hellicht onbedeijlt in een stuck teullants genaempt de Streep, (Gemonde)
– een stuck weylants genaempt de Dommelwey, (Gemonde)
– de twee gerechte parten onbedeijlt in eenen hoijbeempt, (Onroy)
– de twee gerechte negende parten onbedeijlt in een houtvelt,
– de gerechte hellichte in een moerveldeken, (Mundel)
– een hondert guldens capitael,
– vijff hondert guldens capitael,
– een hondert vijfftigh guldens capitael,
– een hondert vijfftigh guldens capitael,
– hondert ende thien guldens capitael,
– een hondert vijfftigh guldens,
– een hondert vijfftigh guldens capitael,
– een hondert guldens capitael,
– een hondert guldens capitael,
– een hondert guldens capitael,
– een hondert dertigh guldens capitael,
– tachtentigh guldens capitael,
te gelden aen de rentmeester vant Convent der rijcke Claren tot S’Bosch elff sester roggen vuijt den voorschreven Wielacker.
Van moeders zijde zat men er kennelijk warmpjes bij.
Inmiddels zijn in april 1684 verkiezingen gehouden voor verpondingen beurder 3 :
‘Dese naervolgende persoonen worden gepresenteert om daeruyt drie nieuwe bequame ordinarisse verpondingh beurders gecoren te worden drie, om te dienen voor een jaer beginnende metten
1e april 1684
Peeter Evert Roeloff Santegoets , ||||| ||||| ||||| ‘ (15 stemmen)
Tesamen met twee personen die elk 18 stemmen behalen, wordt Peter verpondingen beurder.
Een andere taak welke hij op zich neemt is het momboorschap over de drie kinderen van zijn overleden zuster Goelke.4
In 1688 wordt Peter genoemd als ‘gequalificeerde‘ 5, een jaar later wordt hij als kandidaat borgemeester gepresenteerd, maar niet gekozen.6 Weer een jaar later krijgt hij 6 van de 33 stemmen hetgeen voldoende is en op 22 mei 1690 wordt hij ‘geëed‘.7
In 1692 koopt Peeter in Munsel 8 :
‘– een stuck lants, gemeynelyck genoempt het Calver Eusel, groot ontrent twee loopensaet,
– item een stuck soo groes als lant, genoempt Scherpenhoeck groot ontrent anderhalf loopensaet, – item noch een stucxken lants genoempt Corte Stucken, groot ontrent een loopensaet, …
uyt ’t parceel genoempt Calver Eusel jaerlycx te blijven vergelden drie quart in een meijvercken aen de heer van Doxtel. Item noch jaerlycx een vastenavont hoen aen idem heer van Boxtel, mitsgaders noch te onderhouden ’t half hecken staende voor ’t parceel genoempt den Scherpenhoeck ‘.
Hiervoor moet hij 300 gulden neertellen.
Peeter kan zich verheugen in een redelijke welstand en geniet een redelijk aanzien, want in 1693 komen we hem tegen als schepen 9 en leent hij samen met broer Hendrick 300 gulden aan de “gemeente” Boxtel tegen vier procent rente 10.
Een jaar later treedt hij nog eens op voor deze broer 11, maar veertien dagen na die gebeurtenis is hij ziek en maakt een testament 12 :
‘ Inden naem des Heeren, amen.
Byden innehouden van desen openbaeren instrumente sij kondt ende kennelyck eenen ygelyck dat op heden den 24e marty 1600 vier ende tnegentigh voor noen, de clocke ontrent seven uren, compareerde voor mij openbaer by de edele Rade van Brabant in S’Gravenhaege geadmitteert notaris binnen de baronije van Boxtel residerende, ende de getuijgen naergenoemt, Peter Evers Zantegoets meerderjarigh jonghman, wonende onder de baronije van Boxtel ter plaetse genaemt aende Langenbergh, cranck te bedde leggende, nochtans syn verstant, redenen ende memorie machtight soo uijterlyck scheen ende bleeck, den welcke overdenckende de broosheijt des menschelijcken levens ende datter niet seeckerder en is dan eenmael uijt dese werelt te moeten scheyden, edoch niet onseeckerder dan de ure van dien, ende willende voor soo veel doenlijck die onseeckerheijt voorcomen met dispositie sijner tijdelycke goederen hem testateur bij Godt Almachtigh op dese werelt verleent.
Alvoren sijne siele soo wanneer de selve uyt sijnen sterffelijcken lichaeme scheyden sal, bevelende in de ongrondelycke bermhertigheyt van Godt Almachtigh ende sijn lichaem der aerde de cristelijcke begravinge.
Ende comende ter dispositie sijner goederen verclaerde uyt sijnen vrijen ende onbedwongen wille sonder inductie ofte persuasie van imanden maer uijt merckelycke redenen hem testateur moverende genomineert ende geinstitueert te hebben soo hij en doende mits desen met vollen recht van institutie tot synen eenigen ende universeelen erfgenaem sijnen broeder Hendrick Evers Zantegoets ende dat in alle sijne goederen roerende ende onroerende, actien ende crediteuren ofte soo die alle naer usantie deser lande mochten werden genoemt ofte elders gelegen mochten wesen, egeene die hij testateur metter doot ruijmen ende achterlaeten sal uijtgescheyden, omme daermede te doen als met sijn vrij eygen goet, uijtgenomen ofte behoudelyck nochtans dat de kinderen van sijne suster saliger met naeme Goeleken ende getrout geweest hebbende met Jacob Gielen vande Boogaert uijt sijne naer te laetene goederen sullen hebben ende blijven besitten
– eerstelijck een stuck ackerlants groot vier loopense en genaemt het Buijtenlant,
– item de Smitsacker genaemt,
– item de helft vant Cort Stuck genaemt,
– item het lant het Cleyn Kempken genaemt,
– item het Dommel Weijken,
– item twee negen gedeeltjens inde Busselen, alle gelegen onder dese baronije van Boxtel.
– Item eenen schepen schuitbrieff staende ten lasten van Jan Handricx Roeloffsen in capitael groot vijff hondert gulden,
– item een capitael van twee hondert en vijfftigh carolus gulden ten laste van Cornelis Faessen
– ende lestelijck een rentje groot in capitael twee hondert gulden ende ten laste van Eymbert Driessen van Kessel ende de kinderen van Jan Evers Zantegoets synen testateurs gewesene halven broeder saliger, gerechticht te sijn in de helfte van een stuck ackerlants genaemt den Nieuwen Acker gelegen onder Onroeij en in twee negen deelen inde Busselen, omme alle de voorschreven parceelen by de voorschreven kinderen respectivelyck aenvaert ende in volcomen eygendomme beseten te werden en t’aenveerden nae syns testateurs doot en het teulant t’oicxt aende bloote stoppelen en ’t weylant ofte groese te kerstemisse, uijtgenomen het Dommelhooij dat Hendrick sijnen broeder sijn leven lanck in gebruijck sal hebben ofte de vruchten genieten, de respective susters ende halve broeders kinderen ider inde syne voorschreven parceelen van landeryen voor soo veel des noot mochten wesen, oock institueren ende nominerende tot erfgenaemen met vollen recht van institutie als voorschreven.
Allet geene voorschreven staet verclaert hy testateur te wesen syn laetste ende uijterste wille, willende ende begerende dat alle tselve volcomen effect sorteren sal, tsij als testament codicille, gifte ter sake des doots, onder den levenden of andersints sulcx ende soo tselve best ende bundigste sal comen ofte mogen volstaen, alwaert soo dat alle solemniteijten nae rechten ofte costuijmen gerequireert hierinne niet volccmentlijck mochte wesen geobserveert, consenterende aen my notario hier van gemaeckt ende uytgelevert te werden acte ofte instrument in forma. Aldus gedaen ende gepasseert ten huijse vande testateur ten overstaen van Peter Aerts van Thuijl ende Peter Peters als getuygen van geloove hiertoe versocht ten daege, maent ende jaere voorschreven.
Het testament is niet veel te vroeg, want volgens een taxatierapport is Peter op 10 april overleden. Het totaal bedrag van de taxatie bedraagt overigens 587 gulden.13
Vreemd genoeg staat in het begraaf boek het overlijden vermeld onder 15 december : 15 decembris obijt Petrus Everardi Santegoits, celebatus, Langenbergh.
Genoemde taxatie omvat :
– 2/5 hoyvelt, (1 dagmaat, Onrode)
– 4/9 houtvelt, ’t Busselen, (4 lop, in de Beucoms)
– teullant, Nieuwe Acker, (2 lop, Onrode)
– hey en groesvelt, ’t Cleyn Campke, (4 lop, Munsel)
– groes en teullant, ’t Busselen, (1 lop, Munsel)
– teullant, ’t Calvereussel, (2 lop. Munsel)
– teullant, ’t Willig stucxken, (1 lop, Munsel)
– teullant, den Will acker, (2 lop, Munsel)
– weyken, (4 lop, aende Dommel)
– teullant, Spreeckens acker, (1 lop, Munsel)
– Cort Stucxken, (1 lop. Munsel)
– teullant, Buytenlant, (2½ lop, Gemonden)
1 Boxtel R.111 f.31 2 Idem f.84 3 Boxtel R.17 dd.1684-04-12 4 Boxtel R.130 f.11 5 Boxtel R.135 f.60 6 Boxtel R.18 f.78 7 Idem f.144 en f.145 8 Boxtel R.112 f.154 9 Boxtel R.218 en R.20 10 Boxtel R.112 f.178 11 Idem f.191v 12Not.419 f.173 13 Boxtel R.156 f.7
naar Top
08.h4 GOELKE SANTEGOETS
08.h4 GOELKE SANTEGOETS, dochter van Evert Roelof 07.h05
Gedoopt : in Boxtel op 28 mei 1645 , overleden : voor 1683.
Gehuwd : in januari 1673 met Jacop, zoon van Michiel Bogaerts,
weduwnaer van wijlen Maria Slegers. Hij is overleden rond 1684.
Kinderen : Everaert, Maria en Elisabet.
Eind december 1672 worden de huwelijksvoorwaarden vastgelegd waaronder Goelke en Jacop in het huwelijk treden. Jacop heeft dan al twee kinderen. Goelke gelooft
‘ inne te brengen de somme van twee hondert gulden eens ende voorders alle andere goederen waerinne de toecomende bruyt tegenwoordigh meester is zijnde ‘.1
Bij de erfdeling in 1683 is zij reeds overleden en worden haar drie kinderen genoemd.2 In 1684 volgt de erfdeling van de goederen van haar moeder.3
Haar broers Jan en Peter treden nu en dan als momboor op.4, 5
In 1685 blijkt ook Jacop overleden te zijn en volgt een openbare verkoping van alle roerende goederen 6 :
Aldus gedaen ende de voorschreven meuble goederen vercocht den vyffthienden februari sestienhondert vyffentachtich.
Somme totalis van de voorschreven vercochte soo hout als meuble goederen gelyck de selve met de erffgenarnen is uytgereeckent negen hondert sestigh guldens ende seven stuyvers, dico ………………………………………………………………………. 960 – 7 – 0
Wat deze familie betreft valt alleen nog te melden de aankoop van een dries in Klein Liempde 6 en het genoemd worden als een van de erfgenamen in het testament van Peter Evers Santegoots 7.
1 Boxtel R.52 dd.1672-12-28 2 Boxtel R.111 f.50 3 Idem f.84 4 Liemde R.48 f.79 5 Boxtel R.162 dd.1685-02-03 6 Boxtel R.112 f.158 7 Not.419 f.173
naar Top
08.h6 HENDRICK SANTEGOEDS
08.h6 HENDRICK SANTEGOEDS, zoon van Evert Roelof 07.h05
Gedoopt : in Boxtel op 2 juli 1651, overleden aldaar op 30 juni 1730.
Gehuwd : in Boxtel op 11 juni 1696 met Pieternella dochter van Arien Martens. Zij is overleden op 2 oktober 1741.
Geen kinderen bekend.
Bij de erfdeling in 1683 van de goederen van zijn vader krijgt Henrick 1 :
‘ een stuck ackerlants genaemt den Langenacker, groot vier loopensaet (Onroode), met alnoch een ceuteren torffrecht opde gemeynte van Kempen.‘
Ruim een jaar later volgt de deling van de goederen van zijn moeder.
Dit levert veel meer op 2 :
– een huys, schop, hoff metde erffenisse daer aen leggende ende daer toe behoorende, gestaen ende gelegen ter plaetse genaempt de Strijpt,
– een stuck teullants genaempt den Haege Acker, (Boxtel Binnen)
– de gerechte helfte onbedeelt in een stuck hoijlants, (Boxtel Binnen, achter de kerck)
– de helft in een moerveldeke, (Munsel)
– drije gerechte negenste gedeelten onbedeijlt in een houtvelt, (Onrooij)
– twee hondert guldens capitael /hondert guldens capitael / hondert vijfftigh guldens capitael / twee hondert guldens capitael / een hondert guldens capitael / drije hondert guldens capitael / twee hondert vijfftigh gulden / een hondert vijfftigh guldens capitael / twee hondert guldens capitael / een hondert guldens capitael / een hondert guldens capitael / een hondert guldens capitael / een hondert sestigh guldens capitael / twintigh guldens capitael / twintigh gulden capitael
uijt ’t huijs mette erffenisse te vergelden aen de heer deser baronnije jaerlijcx een stuijver, twee penningen ende twalff hoenders.
In 1685 en 1686 is Hendrick aanwezig bij respectievelijk een openbare verkoping en het verpachten van de tienden 3, 4. Als in 1691 de “gemeente” Boxtel 1000 gulden leent is Hendrick bij de notabelen die de betreffende akte ondertekenen 5 :
Hendrick doet veel dingen samen met broer Peter, o.a. het lenen van 300 gulden aan de “gemeente” in 1693 6 en het kopen in 1694 van een
‘ hofstadt ende hoff aen malcanderen gelegen, ter plaetse genaemt aende Streept ‘
en grenzend aan het bezit van Hendrick. 7 In ditzelfde jaar benoemt Peter hem ook tot universeel erfgenaam 8 en is de schuld van de gemeente aan Hendrik 600 gulden groot 9. Volgens een bijschrift is deze schuld afgelost in 1753.
In 1696 gaan trouwen :
‘ Hendrick Evert Santegoets, jongh man out omtrent 35 jaeren ende Pieternella Arien Martens, jonge dochter, out omtrent 35 jaeren, beide woonachtigh alhier ‘
Volgens onze gegevens zou hij 45 jaar oud moeten zijn, misschien hebben de schepenen de leeftijd fout verstaan en/of genoteerd.
Pieternella komen we in het begin van de jaren 1700 tegen als doopgetuige, Hendrick wordt in 1702 een keer genoemd 10 als degene die de kosten van de huwelijksvoorwaarden van Aert Peter Aerts nog moet betalen en in 1707 staat hij als doopgetuige te boek. In deze tijd is het leven overigens hard voor de bevolking en de opgelegde lasten zijn hoog. In 1724 wordt een lijst opgesteld van de ingezetenen van Boxtel waar van de opbrengst van de grond minder is dan de kosten ! Hendrick komt daarin voor onder Munsel en Onrooi met 20 lopense bezit wat daaronder valt.11
Toch heeft hij daarop het leven kunnen behouden, want pas in 1730 wordt zijn dood gemeld bij de daarmee verband houdende taxatie van zijn bezit.12 Pieternella maakt in 1731 een testament wat haar bezittingen betreft maar daar komt geen Santegoets aan te pas.13 Een jaar later en in 1737 zijn daar aanvullingen op 14, 15, terwijl zij in 1732 en in 1740 genoemd wordt als zij haar huis in Munsel verpacht 16, 17.
In 1741 overlijdt zij op 2 oktober en vindt de taxatie plaats van haar bezit, het geen in Cleynderliempt in totaal 1072 gulden waard blijkt te zijn.18
1 Boxtel R.111 f.30 2 Idem f.84 3 Boxtel R.130 f.134 4 Boxtel R.131 f.67 5 Boxtel R.112 f.140v 6 Idem f.178 7 Idem f.191v 8 Not.419 f.173 9 Boxtel R.112 f.197v 10 Not.4729 f.9 11 Boxtel R.141 f.111 12 Boxtel R.142 f.77 13 Not.489 dd.1731-12-10 14 Not.490 dd.1732-05-23 15 Boxtel R.143 f.1 16 Not.490 dd.1732-05-23 17 Not.498 dd.1740-04-27 18 Boxtel R.144 f.53
naar Top
08.j3 ROELOF SANTEGOETS
08.j3 ROELOF SANTEGOETS, zoon van Jan Roelof 07.h07
Gedoopt: in Boxtel op 28 juli 1660, overleden aldaar op 26 okt 1692.
Roelof is in 1685 aanwezig bij de publieke verkoop van de roerende goederen van de kinderen van Goelke Evert Santegoets. Hij koopt dan een zicht voor 15 st en nog een tweede voor 17 st.1 In 1689 treedt hij op voor zijn moeder en koopt dan voor maar liefst 1520 gulden in Klein Liemde een huis met omliggend land, groot 18 lopense.2 Dat Roelof de funktie van borgemeester heeft vervuld zou kunnen blijken uit een vermelding in 1690 .3
Hierna volgt de vermelding in het begraafboek van Boxtel op 26 oktober 1692 : ‘ Obijt Roelof Jan Santegoits, celebatus, Onroy ‘ (celebatus = ongehuwd)
Bij de taxatie is overigens als overlijdens datum 23 oktober genoemd.4
1 Boxtel R.130 f.11 2 Boxtel R.112 f.74 3 Boxtel R.135 f.134v 4 Idem f. 201v
08.j5 ANDRIES SANTEGOETS
08.j5 ANDRIES SANTEGOETS, zoon van Jan Roelof 07.h07
Gedoopt: in Boxtel op 8 nov 1669, overleden aldaar op 12 apr 1695.
Gehuwd : in Boxtel op 5 januari 1692 met Catelyn, dochter van Jacob van de Boogaert. Zij is overleden op 11 maart 1702.
Kinderen :
09.j1 Roelof, gedoopt in Boxtel op 11 januari 1693.
09.j2 Anna Maria, gedoopt in Boxtel op 24 juli 1695.
Het huwelijk van Andries wordt eerst voor de pastoor gesloten :
‘ (5 januarius) eodem die cum dispensatione tertio gradi consanguinitatis contraxerunt matrimonium Andreas Santegoets et Catharina van de Bogaert.’
(dezelfde dag (5 januari) zijn getrouwd, met dispensatie wegens bloedverwantschap in de derde graad, Andries Santegoets en Catelyn van de Bogaert). Op 19 januari volgt de ondertrouw voor de schepenen en op 3 februari het trouwen :
‘ Wy, schepenen deser baronnye, tuygen dat voor ons gecomen syn Andries Jan Santegoets, jong man, omtrent 23 jaren ende Catelyn Jacobs vande Bogaert, oud omtrent 22 jaeren, beide geboortigh ende woonachtigh alhier, versoeckende hunne drie behoorlycke roepen om naer deselve een christelyck houwelyck te solemniseren, dewelke hun nadat zy hebben verdaert vrye personnen te wesen, noch malcander in bloede noch swagerschap niet te bestaan, toegestaan en verwilligt.
Actum den negentienden january 1600 tweeentnegentigh, t’oirconde.
Actum den derden february 1600 twee ent negentigh coram Santegoets, Mol, Goossens en van Tuyl, schepenen, syn de voorschreven personen getrouwt.‘
Beide personen treden erg jong in het huwelijk, en zijn kennelijk enigermate verwant. Verder zijn er huwelijksvoorwaarden vastgelegd, maar de akte zelf is niet bekend.1
In 1693 wordt Roelof geboren maar veel geluk is deze echtelieden niet beschoren, want terwijl Catelyn in verwachting is van de tweede baby, overlijdt Andries plotseling :
‘ 12 aprilis obijt Andreas Santegoits, coniugatus, Cleynliembt. ‘ (coniugatus = gehuwd)
Drie maanden later wordt dochter Anna Maria geboren.
Afgezien van een optreden als doopgetuige komen we de weduwe niet meer tegen. Haar overlijden volgt in 1702 : ‘ Catharina Andries Santegoots, weduwe, Kleyn Liembt.’
1 Not.419 dd.1692-02-11
naar Top
08.k1 GOYAERT SANTEGOETS
08.k1 GOYAERT SANTEGOETS, zoon van Adriaen Roelof 07.h10
Geboren : rond 1661 , overleden : op 14 februari 1709 in Liemde.
Gehuwd 1 : in Liemde op 8 februari 1690 met Marijke, dochter van Adriaen Timmermans. Zij overlijdt in Liemde op 24 maart 1706.
Kind :
09.n1 Adriaen, gedoopt in Liemde op 17 april 1703.
Hij overlijdt in Liemde op 29 dec 1703.
Gehuwd 2 : in Boxtel op 16 januari 1707 met Cathalyn, dochter van Jan Schellen, weduwe van Jan Jan van Oers.
Kind :
09.n2 Anna Maria, gedoopt in Liemde op 14 feb. 1708.
Overlijdt spoedig na geboorte.
Na zijn huwelijk komen we Goyert tegen bij de verkoop van zijn
‘ weyveltje, genoempt den Beucum, groot ontrent drie loopensaeten ‘ en gelegen in Onrode. Hij krijgt er 70 gulden voor.1
Vijf jaar later, in 1698, verkoopt hij voor 150 gulden in Liemde
‘ een stucxken teulandt groot ontrent een lopensaet, ….. item een seste part in een heycamp ‘.2
In het begin van de achtiende eeuw wordt in het gezin een zoon geboren. Als dit hun eerste kind is, na dertien jaar huwelijk, zullen de echtelieden daar wel erg verheugd over geweest zijn. Helaas overlijdt ruim een half jaar later deze baby al. Nog meer tegenspoed volgt in 1706 want dan overlijdt de echtgenote :
‘ Martius 24, Maria, Godefridi Santegoets uxor ‘. (uxor = vrouw)
Haar bezittingen worden getaxeerd 3 :
– de hellichte in een parcheel teullandts in Smaalder, (1 lop.) …. 14 – 0 – 0
– de hellichte in een parcheel groenlants, genoempt bet Haamke,
(1 dagmaat, in de Koestraat) …………………………………………… 15 – 0 – 0
– de hellichte in een parcheel groese ende scheck,
(2 dagmaat, in de Heselaar) ……………………………………………. 11 – 0 – 0
– de hellichte in een parcheel hey (1½ dagmaat, in Loijende) ……. 1 – 5 – 0
41 – 5 – 0
Aldus gedaaan ende getauxeert bij ons ondergeschreven ende verclaren wij op onsen eedt dese tauxatie oprechbtelijk ende naar behoorlijk andersoek gedaan te hebben ende wel specialijk dat wij in het doen van dien punctueelijk hebben agtervolgt het 11e artikel der ordonnantie op den opheff der collaterale successie geëmaneert in dato 24e december 1695 naar dat Goijaart Santegoets naargelaten weduwnaar van de voorschreven overledene in conformiteijt vanden 17e art. relatieff tot den 1en art. der ordonnantie de dato voorschreven, onder solemnele eedt in handen vanden gecommitteerde des heere drossaards gepresteert, verclaart hadde dat egeene goederen soo leen- als die in erfpacht gehouden ende beseten worden, als eijgen, tienden, custinge, bijlbrieven ofte gehipothequeerde renthen, item obligatien, los- ende lijffrhenthen, loopende tot lasten van eenige des generaliteijts comptoiren, steden, dorpen ofte eenigerhande corpora ofte gemeenschappen, onder de stadt van s’Hertogenbosscbe, mitsgaders de geheele generaliteijt de voorschreven overledene gecompeteert hebbende, ende den 20e penning, volgens voorschreven ordonnantie subject, bij den voorschreven overledene meer dan voorschreven staat en zijn agtergelaten, int geheel ofte ten deele, directelijk ofte indirectelijk (soo waarlijk mogte hem Godt Almagtig helpen).
Actum Liempde den eersten meij seventienhondert ende ses.
Binnen een jaar na het overlijden van zijn vrouw is Goyaert opnieuw getrouwt, nu met Catharina, weduwe van Jan van Oers. Natuurlijk komen er huwelijksvoorwaarden aan te pas 4 :
‘ Inden name ons Heeren, amen.
Bij den inhoude van dese iegenwoordige openbare instrumente zij kennelijk eenen ijgelijcken dat inden jaere desselffs ons Heeren Jesu Christi seventhienhondert ende seven den derden dagh der maent januarij compareerde voor mij openbaar bij den Ed. Mo. Raade van Brabant in s’Hage geadmitteert notaris binnen de Baronnije van Box-tel residerende inne presentie vande getuijgen naergenoempt den eersamen Goijart Arien Santegoets, woonende binnen de heerlijchijdt Liempde, bruijdegom, ter eenre ende Cathalyn dochter Jan Schellen, weduwe van wijlen Jan Janssen van Oers, geassisteert met haren broeder ende swager, beëdighde momboiren over hare twee minderjarige kinderen woonende binnen de baronije van Boxtel, bruyt, ter andre zijde, dewelcke verclaerden dat zij van voornemens sijn met den anderen te treden in den H. Echten Staet, doch dat voor banden van dien ende alvoorens tselve te voltrecken met malcanderen geraempt ende gemaeckt te hebben dit iegenwoordigh contract antenuptiaal ofte huwelyxe voorwaerde in voegen, forme ende maniere hier naar volgende.
In den iersten sal die voorschreve Goijart Arien Santegoets, bruydegom, van sijnder zijde innebrengen ende tot subsidie van desen aenstaenden huwelijck alle sijne goederen egeene der selve uijtgesondert ende die voorschreve Catalijn, bruijt, sal van haerder zijde tot onderstant van desen huwelijck inbrengen alle de goederen die zij soo in tochte als ten erffrechte is hebbende ende besittende.
Wijders is tusschen de voornoempde comparanten conditioneerende geaccordeert, dat de gemelte bruyts voorkinderen ende de kinderen bij den anderen in dese hennen aenstaende huwelijck te verwecken allen de erffhaeffelycke ende erffelijcke goederen bij des bruijts vader zaliger achtergelaten te samen hooft voor hooft sullen deijlen ende proffiteren.
Is mede geconditioneert dat de erffhaeffelycke ende erffgoederen gecomen van des bruijdegoms zijde sullen succederen ende versterffen op de kinderen in desen huwelyck te verwecken.
Verders is geaccordeert dat aende twee kinderen van den voorgemelten eersten huwelijck als de selve sullen gecomen sijn tot ouderdom van achtentwintigh jaeren ofte huwelijcken staet, aen ijder van de selve voorkinderen uijt der comparanten gereetste goederen sal werden mede gegeven eene somme van twee hondert en vijfftigh guldens in gelde, maeckende te samen vijffhondert guldens, ofte de waerde dier inmobilen goederen ter tauxatie van onpartijdige mannen wedersyts daer toe te verkiesen, bij soo verre de voorschreven voorkinderen van gemelten eersten huwelijck nyet en sullen ofte comen voor uijt te pretenderen de erffhaeffelijcke goederen bij haar vader zaliger achtergelaten.
Ende ingevalle een der meergemelte voorkinderen voor ouderdom ofte staet voorschrevene afflijvigh werde, dat andere voorkint tot ouderdom ofte staet als voorschreve gecomen sijnde onder conditie als voor, alleen sal hebben ende genieten de voorschrevene vijffhondert guldens ofte de waerde dier ter tauxatie als voor.
Alle welcke conditien ende voorwaerden de voorschreven comparanten hebben gelooft precies te sullen voldoen, naecomen en achtervolgen op verbant van henne respective persoonen ende goederen, present ende toecomende, consenterende mij notaris hier van te maecken ende uijtterijcken een ofte meer instrumenten in behoorlycke forme.
Aldus gedaen ende gepasseert ·.. (etc.)
In dit tweede huwelijk verwekt Goyaert nog een dochter, maar veel geluk is niet voor hem weggelegd, want in 1709 maakt hij een testament 5:
‘ Inden naame onses Heeren, amen.
Bij den innehoude van desen tegenwoordigen openbaren instrumente van testamente sij cond ende kennelijk aan eenen iegelijcken dat op heden den thienden dag der maandt van januarii des jaars onses Heeren seventhienhondert ende negen, compareerden voor de schepenen der heerlijkheijt Liempde den eersamen Goijaart Adriaanse Santegoets voormaals weduwnaar wijlen Maria Adriaan Andriesse, regerende borgermeester deser heerlijkheijt, siekelijk naar den lichaame, ende Catharina Jan Schellen, voormaals weduwe wijlen Jan van Oers, desselffs huijsvrouwe, gesont zijnde, dog beijde haar verstant, redenen ende memorie in alles volcomen magtig ende gebruijkende, dewelke overdenkende de broosheijt ende verganckelijkheijt des menschelijken levens, de seekerheijt vande doodt ende de onseeckerheijt vande uure vandien, begerende daaromme hennen sterffdagh te voorcomen met testamentaire dispositie over hare tijdelijke goederen aan hun bij Godt Almagtig op deser aarde mildadiglijk verleent.
Eerst ende vooral recommanderen hare onsterffelijke zielen als wanneer deselve met den wille Godts uijt henne eterffelijke lichamen sullen comen te scheijden, inde genade ende grondeloose bermhertigheijt van Godt Almagtigh hennen Schepper ende Zaligmaker, ende hare doode lichamen de aerde met eene christelijke ende eerlijke begraaffenisse naar haren staat ende conditie gerequireert.
Waarmede comende tot dispositie vande voorschreven hare tijdelijke goederen soo verclaerde den testateur ende testatrice malcanderen te maaken, te weten den eerst afflijvigen den lanxtievende van hen beijde volcomen heer ende meester van alle de haaffelijke ende erffhaaffelijke goederen, die den eerst afflijvigen van hen beijden metter doodt ontruijmen ende agterlaten sal, egeene uijtgescheijde gefatsoeneert ende ongefatsoeneert.
Item off het quame te gebeuren dat den eerst afflijvigen van hen beijde egeene wettige geboorte uijt desen bedde quame agter te laten ende den testateur eerst quame afflijvig te worden, soo verclaarde den testateur te maaken ende te legateren aan de Tafele des H. Geestes deser heerlijkheijt Liempde de hellichte in een parcheel teullants gemeynelijck genaampt het Smaalder, groot ontrent int geheel …..,gelegen binnen deser heerlijkheijt onder den heertgangh vanden Bergh, ….. met den last van jaarlijx hier uijt te vergelden aanden heere van St. Michiels Gestel eenen chijns van agt penningen, St.Marten tot Gemonden te voldoen.
Item maakt ende legateert den testateur aan de voorschreven Tafele des H. Geestes alhier een helligte in een parcheel hoijlandts, gemeijnelijk genaampt het Lent, gelegen binnen deser heerlijkheijt onder de heertgang vande Koeijstraat, …..
Item maakt ende legateert den testateur aan de Tafele des H. Geestes alhier de helligte in drie dagmaten hoijlants inde Groote Scheek onder den heertgangh vande Koeijstraet, …..
Item maakt ende legateert den testateur aan de voorschreven Tafele des H. Geestes alhier eene helligte van een parcheel hoijlants gelegen onder heertgang van Loijende, .….
Begerende den voorschreven testateur dat de voorschreven parcheelen van landerijen tegen de erffgenamen van sijn eerste huysvrouwe met name Maria Adriaan Willems naar sijn overlijden sullen werden affgedeijlt ende bij de voorschreven arme Tafele alsdan sal mogen werden aanveert sonder van iemanden betogt te werden als vrij eijgen goet.
Item maakt ende legateert den testateur aande voorschreven Tafele des H. Geestes alhier sijn gedeelte in Ottersbeempt, gelegen onder den heertgang van Loijende, omme bij de voorschreven Tafele naar doode vande testatrice in dese in vollen eijgendom aanveert ende beseten te werden.
Item maakte ende legateert hij testateur aan de Tafele des H. Geestes der baronnie van Boxtel vier vaten rogge jaarlijx te leveren ende te vergelden uijt een parcheel teullants gelegen binnen de baronnie van Boxtel aande Langenbergh, gemeijnelijk genaarnpt den Liribout, ….. aan te veerden naar doode vanden testateur als vrij eijgen goet.
Laatstelijk maakt ende legateert den voorschreven testateur aan de voorschreven testatrice alle sijne voordere goederen, waar ende tot wat plaatsen deselve gelegen souden mogen wesen ofte bevonden souden mogen werden, egeene derselver uijtgescheijden, waar van hij testateur hier voorens niet ende heeft gedisponeert, omme bij de selve testatrice naar doode vanden testateur in vollen eijgendorn aanveert ende beseten te werden.
Allen het geene voorschreven staat verclaarde de de testateuren te wesen haren testament, laatste ende uijttersten wille, begerende ende wel expresselijk ordonnerende dat tselve in allen poincten ende leden sal werden agtervolgt ende naargecomen, t’sij bij forme van testamente, codicille, donatie ofte andersints, soo t’selve alderbest can ofte mag bestaen, niettegenstaende eenige costuijmen ofte lant regten ter contrarie deselve tot dien delegerende bij desen.
Actum Liempde dato et testes ut supra..‘
Dit testament komt niet veel te vroeg, want volgens de tauxatie is Goijaart op 14 januari 1709 in Liempde begraven. Deze tauxatie (in Boxtel) vermeldt alleen de vier lopense teulland aan de Langenbergh, waarvan de waarde op 50 gulden wordt vastgesteld.6
1 Liemde R.84 dd.1709-01-10 2 Boxtel R.138 f.156v 3 Boxtel R.112 f.173v 4 den Bosch R.1657 f.II,52v 6 Liemde R.84 dd. 1706-05-01 6 Not.425 dd.1707-01-03
naar Top
08.m1 MARIA SANTEGOETS
08.m1 MARIA SANTEGOETS, dochter van Hendrick Jan 07.g1
Geboren : rond 1659 (1665 ?) , overleden : 24 augustus 1722.
Gehuwd : in Boxtel op 10 februari 1697 voor de schepenen en op 12 februari voor de pastoor met Jacob, zoon van Gerit van Ameyden. Hij is overleden voor 1720.
Kinderen niet bekend.
Maria heeft erg jong haar ouders verloren.
In 1666 wordt haar in het testament van oom Jan 100 gulden belooft 1 en in 1669 worden al haar goederen door haar momboiren verkocht, zoals bij de beschrijving van haar vader in extenso is vermeld 2.
Vervolgens is er gedurende lange tijd niets over haar bekend totdat zij in 1695 ten huize van haar tante Jenneke (weduwe van oom Peeter) getuige is van een ruzie en daarover getuigenis moet afleggen 3:
‘ Interrogatorium voor de heer Arent van Buijnen, drossart deser baronnie, omme daerop te hooren, onder eede de getuijgen in margine deses gestelt.
Marij Hendricx Santegoets.
Eerstelijk af te vragen haeren ouderdom.
– De voorschreven deponente out ontrent 30 jaer.
0ff sij deponente op gisteren sijnde den 23e maij 1695 is geweest ten huijse van de weduwe Peeter Santegoets.
– De deponente verclaert als inden text.
Off daer niet mede present sijn geweest Govert van Rund, Jan Lamberts van Eijndoven ende Jochem Hendrix.
– De deponente verclaert jae als inden artikel.
Off alsdoen tusschen den voorschreven van Rund ende Jan Lamberts van Eijndoven enige woorden sijn gevallen en wat voor woorden in substantie.
– De deponente verclaert dat sij de genoempde persoonen van de sneuw heeft hooren spreecken en noch verscheijde andere woorden sonder die onthouden te hebben.
Off daarop den voorschreven van Rund de tangh niet heeft opgevath.
– De deponente verclaert den gemelten van Rund een tangh in de handt heeft sien hebben, staende bij den gemelten van Eijndoven, daermede boven sijn hooft, sonder vast te connen seggen off de slagh quam op van Eijndhovens hooft of hals, dat sij daerop den voornoemde van Eijndoven om verdere onheijle voor te komen heeft gevat en hem inden ganck geleijt en dat sij doen heeft gesien dat hij aen zijn hooft seer bloedende was.
Ende die in sijn hant hebbende opgeheven den voorschreven van Eijndoven daer mede niet heeft toegegaen.
– De deponente verclaert den gemelten van Eijndoven om verdere onheijle voor te komen aengevath te hebben en met hem in den ganck sijnde, dat sij hem heeft sien bloeden, en daer naer bij ’t volck heeft hooren zeggen dat hem van Rund mette tangh hadde geslagen en dattet sijn eijgen fout of schult was.
Ende bij den voornoemde van Eijndhoven sijnde den selven met de tangh heeft geslaegen.
– De deponente verclaert gelijck sij opden voorschreven artikel heeft gedaen.
Jae soodanigh dat hij is seer bloedende gewerden.
– De deponente verclaert als sij voor heeft verclaert.
Ende off sij deponente alsdoen niet om den chirurgijn sijn gegaen.
– De deponente verclaert daer van niet te weten.
Wat haer deponente van dese saecke directelijck of indirectelijck noch kennelijck sij ende wie daer nogh meer present sijn geweest.
– De deponente verclaert niet meer daer van te weten.’
In 1697 treedt ene Maria Hendrick Santegoets als jonge dochter en 58 jaar oud in het huwelijk met Jacob Gerits van Ameyden welke 55 jaar oud is. Mogelijk is dit dus een ander persoon dan de Maria die in 1695 30 jaar oud is, maar wie dat dan zou moeten zijn is niet duidelijk. Overigens is er een doopakte bekend van 21 februari 1666 die op ene Maria betrekking heeft en aardig in de buurt komt van de Maria uit de interrogatie. Hoe dan ook, de Maria die met Jacob getrouwd is komt in 1720 als weduwe voor (als getuige) 4 en in 1722 wordt zij als zodanig begraven op 24 augustus, waarna haar goederen in Lennisheuvel werden getaxeerd op
405 – 19 – 4 5
1 Not.4712 f.102 2 Boxtel R.164 f.1 3 Boxtel R.218 f.24 4 Not.5175 dd.1720-09-19 5 Boxtel R.140 f.280v
naar Top
08.n1 ANDRIES SANTEGOETS
08.n1 ANDRIES SANTEGOETS, zoon van Goyaert Jan 07.g2
Geboren : rond 1636 , overleden : na 1678.
Gehuwd : met Peterke, dochter van Jan Peters.
Kinderen :
09.c1 Goyaert, geboren rond 1661.
In 1669 verkoopt Andries ‘ geassisteert met Goyaert synen vader een stuoxken hey ofte weyvelts, genaempt den Vossenbunder, gelegen binnen deser heerlyckheijt Liempde ‘ voor 254 gld 15 st .1
Zijn lichamelijke toestand is niet al te best zoals blijkt in 1671 2 :
‘ Comparerende voor schepenen ende secretaris der baronnye van Boxtel naebeschreven, Andries soone Govert Jan Santegoets, oever ettelycke jaeren herwaerts soo hy verclaerde blindt van syn gesichte geworden ende nu sieck van lichaeme te bedde liggende, maer nochtans syn verstandt, will ende memorie in alles wel machtich ende gebruijckende, die welcke heeft gemaeckt dit syn testament, lesten ende vuijttersten wille ende dat in voegen ende manieren hier naer volgende ende naer dat alvoorens Goyaert Jan Santegoets des testateurs vader de tochte van sijne goederen voor schepenen der heerlyckheyt Liempde op heden date deser behoorelyck heeft afgegeven ten behoeve vande voorschreven testateur, ons schepenen gebleecken.
Inden iersten heeft dye voorschreven testateur gemaeckt ende gelaeten aende gelycke kinderen van wylen Hendrick Goyaerts vanden Bichelaer tsamen de somme van vyfentwintich guldens eens, ende alle syne andere goederen egheene vyijtgescheyde allomme waer ende tot wat plaetsche die gelegen oft bevonden mogen worden, heeft de testateur gemaeckt ende gelaeten aen Goyaert Jan Santegoets synen vader, onder den laste van dat Goyaert des testateurs natuerlycken soone naer doodt van den voorschreven synen vader vuijt de gelijcke goederen sal trecken ende gemeten de somme van vyf hondert gulden eens ende dat ter puerder aelmoese ende om Godts wille.
Allen d’welck voorschreven staet die voorschreven testateur heeft verclaert syn testament, lesten ende vuyttersten wille, willende tselve in alles te werden achtervolght.
Actum den lesten april 1671
Depost heeft dye voorschreven testateur gewilt ende begeert dat naer syne testateurs doodt aende armen deser baronnye sal werden vuytgereyckt de somme van vyftich gulden eens. ‘
De genoemde overdracht der tochte van vader Goyaert aan zoon Andries is in Liemde geregistreerd.3 Vader Goyaert en zoon Goyaert komen beiden nog voor in 1678 en 1690 .4, 5 Andries wordt daarbij wel genoemd maar het is niet duidelijk of hij dan nog in leven is. Er blijkt wel uit, evenals in zijn testament, dat zijn zoon Goyaert niet in zijn huwelijksrelatie verwekt is.
1 Liemde R.43. f.47 2 Boxtel R.52 dd.1671-04-30 3 Liemde R.44 f.2 4 Not.4716 f.191 5 Liemde R.79 f.33
naar Top
08.o1 AERT SANTEGOETS
08.o1 AERT SANTEGOETS, zoon van Andries Jan 07.g4
Geboren : rond 1640, overleden : op 8 juli 1661 in Michielsgestel.
Het overlijden van Aert vernemen we door middel van een taxatie, waarbij de goederen door zijn vader worden overgenomen.1 De goederen die zijn vader vanaf 1647 voor hem had gekocht, worden vermeld in de inventaris van de goederen van zijn vader.2 Zie aldaar.
1 Michielsgestel R.50 f.97v 2 Not.4714 f.28
08.p1 DIRCK SANTEGOETS
08.p1 DIRCK SANTEGOETS, zoon van Adriaen Peeter 07.c3
Gedoopt: in Boxtel op 4 maart 1653 , overleden aldaar op 22 jan 1716.
Gehuwd : met Maria, dochter van Bartholomeus Willems. Overleden na 1730.
Kinderen :
09.k1 Joanna Maria, gedoopt in Boxtel op 29 oktober 1696
09.k2 Adriaen, gedoopt in Boxtel op 17 februari 1703
09.k3 Geerten, gedoopt in Boxtel op 28 jan 1687
09.k4 Bartolomeus, gedoopt in Boxtel op 9 feb 1688
09.k5 Geertruijt, gedoopt in Boxtel op 11 jan 1691
Dirck, doopnaam Theodorus, treedt in 1685 op als borg voor iemand die bij een openbare verkoping iets koopt.1 Twee jaar later verkoopt hij namens zijn vrouw ‘een stuck weylants groot anderhalff loopensaet ‘ in Lennisheuvel voor 41 gld 2 en in 1689 koopt hij samen met zijn zus Geertien het derde part van alle goederen van zus Maria welke in Lennisheuvel gelegen zijn, voor 100 gulden 3. Met zijn zus heeft hij aldaar ook in bezit twee derde van een teul- en groeslant, het resterende derde part koopt hij in 1692 voor 120 gld .4
Enkele jaren voor en na de eeuwwisseling worden enkele kinderen van Dirck gedoopt, waarna we niets meer over hem vernemen tot hij in 1704 wordt genoemd in het hoofdgeld register (een belasting per persoon) in Boxtel7. Daarbij worden genoemd
Dirrick Santegoets, Mary vrouw, Bartel den soon, 3 personen
Geertruyd Santegoets ……………………….. 1 persoon
Geertruydt, Jenneken, Adriaen , kinderen 3
De eerstgenoemde Geertruyd is hoogstwaarschijnlijk zijn zus. Verder zijn naast zijn vrouw nog zoon Bartel (oud 16 jr )en 3 kinderen jonger dan 16 jr geregistreerd.
In 1716 komen we Dirk tegen in het begraafboekvan Boxtel.
Zijn vrouw krijgt het daarna erg moeilijk. Er komt een periode dat de opbrengst van de grond lager is dan de lasten 5die er op rusten. In 1730 komt zij nog voor in een akte waarbij ze met Geertien 100 gulden leent.6
1 Boxtel R.130 f.127 2 Boxtel R.112 f.4v 3 Idem f.62 4 Idem f.165 5 Boxtel R.141 f.111 6 Not.488 dd.1730-08-15
7 https://www.bhic.nl/media/document/file/boxtel-hoofdgeld-1704.pdf
naar Top
08.p4 GEERTIEN SANTEGOETS
08.p4 GEERTIEN SANTEGOETS, dochter van Adriaen Peter 07.c3
Gedoopt : in Boxtel op 19 augustus 1662 , overleden : na 1730.
Geertien is in 1688 met broer Dierck koper van de goederen van zus Maria, welke in Lennisheuvel gelegen zijn zoals boven is vermeld.
In het begin van de achtiende eeuw komen we haar tegen als doopgetuige en huwelijksgetuige. Men zag kennelijk wel iets in een suikertante. In 1728 maakt zij een testament 1 :
‘ ….. is gecompareert ende verscheenen de eersaeme Geerritje Santegoets, jonge bejaerde doghter, inwoondersse alhier tot Boxtel, gesont naerden lighaeme, gaende, staende ende met de menschen converserende, overmits haer verstant, sinne ende memorie wel maghtigh ende gebruijckende, gelijck claerlijcken bleecke, de welcke overdenckende de broosheijt der menscherlijcker natuere, de seeckerheijt des doots ende de onseeckerheijt van d’ure der selver, en dewijle niet gerne soude uijt deser werelt scheijden sonder alvoorens vande tijdelijcke goederen haer van Godt Almaghtigh op deser aerde verleendt, gedisponeert te hebben, verclaerde naer goeden rijpen raede ende voorbedaghte sinnen ende deliberatie, onbedwongen ende onverleijdt van imanden, uijt haeren eijgen vrijen wille gemaeckt ende geordonneert te hebben, gelijck maecken ende ordonneert mits desen, haeren testament, laesten ende uijttersten wille in voegen ende maniere naervolgende.
Ierstelijck verclaerde sij testatrice haere ziele soo wanneer Godt den Heere gelieven sal, die uijt haer lighaem te laeten scheijden, bevolen te hebben ende te beveelen mits desen aan Godt Almaghtigh haeren schepper en saligmaeker en haer doode lighaem aende aerde ter eerlijcker en cristelijcker begraeffenisse naer haeren staat ende gelegentheijt.
Waer meede comende tot dispositie van haere tijdelijcke goederen ende effecten, dewelcke zij testatrice eenighsints sal comen aghter te laeten daerinne verclaerde zij testatrice voor haere eenige gereghte ende universeele erffgenaemen te noemen ende te institueren alle haere geregte nighte ende neven, met naeme Adriaen Santegoets ende Jennemaria haere suster, de doode hant met de levende te deelen staecx geweijsse.
Allut welck voorschreven staat verclaerde de testatrice naer prelecture alsoo te weesen haeren testament ende uijttersten wille, den welcken wildt ende begeert dat naer haere afflijvigheijt bij eenen ider sal worden aghtervolght ende ende alomme zijn volcomen craght hebben ende sorteren sal, t’zij als testamente, codicille, donatie ter saecke vande doot ende allesints anders in alder bester maniere.’
Twee jaar later, in 1730, komt Geertien nog voor in een akte waarin zij samen met Maria, de weduwe van broer Dirck, honderd gulden leent tegen een rente van 4% .2 In de marge staat vermeld dat deze schuld is afgelost in 1742 door de momboor van de kinderen van Adriaen Santegoets.
1 Not.486 dd.1728-06-04 2 Not.488 dd.1730-08-15
naar Top
08.q1 JAN SANTEGOEDS
08.q1 JAN SANTEGOEDS, zoon van Aert Adriaen 07.f4
Geboren : rond 1654 , overleden : in Boxtel op 12 april 1740.
Gehuwd : in Boxtel op 5 december 1700 met Anneke, dochter van Anthonis Dirk van Thyle
Zij is overleden op 21 november 1742 in Boxtel.
Kinderen :
09.m1 Maria, gedoopt in Boxtel op 6 juli 1701.
09.m2 Aert, gedoopt in Boxtel op 2 oktober 1702
09.m3 Antonia, gedoopt in Boxtel op 24 maart 1707. Geen verdere gegevens bekend.
09.m4 Helena, gedoopt in Boxtel op 5 februari 1711.
09.m5 Goverdina, gedoopt in Boxtel op 15 nov 1713.
09.m6 Adriaen, gedoopt in Boxtel op 15 november 1716. Geen verdere gegevens bekend.
09.m7 Maria, gedoopt in Boxtel op 16 juni 1721.
09.m8 Jan, gedoopt in Boxtel op 2 december 1724. Geen verdere gegevens bekend.
09.m9 Adriana, gedoopt in Boxtel op 14 augustus 1727. Geen verdere gegevens bekend.
Na het trouwen in 1700 en de geboorte van een aantal kinderen komen we Jan pas tegen in 1719 in het testament van Jenneke Willems in Boxtel 3 :
‘ .…. verders verclaart de testatrice in hare verdere naar te latene goederen tot haren eenigen ende universeelen erffgenaam te nomineren ende institutioneren Jan Aerts Santegoets, haren neve, woonende alhier tot Munsel ‘.
Aan enkele met name genoemde personen moet Jan na het overlijden van de testatrice in totaal 250 gulden betalen, hetgeen volgens een bijschrift in de marge op 50 mei van dat jaar is gebeurd.
De opbrengst van akkers in het boerenbedrijf is een wisselvallige zaak en in 1724 levert alle inspanning minder op dan de lasten welke moeten worden betaald. Voor Jan is dit met name het geval voor 10 lopensaat land in Munsel 4 en er worden pogingen ondernomen om voor dat jaar kwijtschelding te verkrijgen van de lasten.
Een jaar later stapt Jan naar de notaris 5 :
‘ in qualiteyt als collecteur van de hoorengelde ende de bezaeijde mergen over dese baronnije van Boxtel vanden jaere ingegaan met den eersten october zeventiennondert vierentwintigh ter eenre ende Nicolaes van Roon, schoolmeester en coster al-hier ter andere zijde, welcken eerste comparant verclaerde aangestelt te hebben het zijns collecteurs boeck vande evengemelde speiren aanden tweeden comparant in desen, ende dat voorde ordinaire collect penningen waer voor den tweeden comparant aanneemt het comptoir tijdelijck op zijnen eijgen last en cost te sullen voldoen ende betaelen, sonder dat den eersten comparant daer door eenige de minste schaeden sal komen te lijden, noghtans en onder expres bedingh dat den eersten comparant op versoeck vanden tweeden comparant ten allen tijden sal moeten geven eene authorisatie op den vorster, omme de gebreeckige en foutaghtige gaer mede tot betaelinge te constringeren.’
Jan belooft vervolgens over een jaar aan Nicolaes een bedrag van 80 gulden te betalen alsmede drie gulden rente.6 Dat lukt echter niet en de aflossing vindt pas plaats in 1728. Uit de akte blijkt verder dat Jan niet kan schrijven:
In 1740 is Jan overleden : ‘ den 12e april is begraven Jan Santegoets, laet na vrouw en kinderen ‘.
Zijn vrouw overlijdt twee jaar later :
‘ den 21e november is begraven de weduwe van Jan Santegoets, genoemt Anneke, laat na kinderen.‘
Korte tijd later volgt de erfdeling 7 :
Maria I krijgt :
– huijsinge, schuure, verkenskooij en bogaardt met den driessen daer aan gehoorende, (4 lop. Munsel).
Maria II :
– een cleijn huijsje met plantvelt en twee appelboomen met een spaans kersse boom, gestaan ende gelegen op de erve van het groot huijs, onder dese conditie dat naar overlijden van den condivident het huijsje moet worden afgebrooken.
– teullande en dries, genaamt Jennekens lant off Koppenhoef, (3 lop. Munsel).
– lant, genaamt den Achtersten Halven Steenoven, (56 roeden, idem)
– hooijvelde, genaamt het Liemts velt, (2 lop, Liemde).
Aert :
– een parceel teullande, genaamt den Bergacker, (5 lop. Munsel)
Geertruij :
– een parceel teullande genaamt het Streepen, (2 lop Munsel)
– een parceel teullande genaamt den Heijkarnp, (2½ lop, idem)
Helena :
– een parceel houtwas en groes genaamt den Buunder, (1 lop, Munsel)
– een parceel teulande genaamt den Heijkamp, (1½ lop, Munsel)
– een parceel hooijvelde genaamt het Root, (2 lop, Munsel)
Geen van de condividenten blijkt te kunnen schrijven :
(Het 1e merck stelt Aart Santegoets, het tweede Peeter Tra, het 3e Jan Ariens, het 4e Geertuij Santegoets en het vijffde Maria Santegoets, verkleren niet anders te konnen schrijven.)
1 Boxtel R144 f.175 2.Boxtel R.145 f.173v 3 Not.457 dd.1719-02-25 4 Boxtel R.141 f.11l 5 Not.485 dd.1725-01-06
6 Not.485 dd.1725-01-06 7 Boxtel R.144 f.175